banner8

Gözler Merkez Bankası'nın faiz kararında: Türkiye'yi yarın ne bekliyor?

TCMB, yüksek enflasyon ve TL'de art arda gelen sert değer kayıplarının ardından, 16 Aralık Perşembe günü faiz kararını açıklayacak. Yılın son Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısından çıkacak karara ilişkin beklenti ise politika faizinin 100 baz puan daha indirileceği yönünde. Tüm Türkiye'nin merakla beklediği karar öncesi uzman isimler Cumhuriyet'e konuştu.

Ekonomi 15.12.2021, 17:54
9
Gözler Merkez Bankası'nın faiz kararında: Türkiye'yi yarın ne bekliyor?
banner44

Türk lirası, döviz kuru karşısında günden güne değer kaybetmeye devam ediyor. Son olarak, dolar kuru 15 TL'ye dayandı, euro ise 16,63'ü gördü.

Piyasadaki hareketlilik devam ederken, tüm dikkatler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) gerçekleştireceği yılın son Para Politikası Kurulu'na çevrildi. 

Karar, yurt dışı piyasaları tarafından da yakından takip edilirken; uluslararası tahminler faizin 100 baz puan daha indirileceği yönünde.

Reuters anketine katılan 13 kurumun 12'sinin tahminleri haftalık repo faizinin 25 ile 200 baz puan indirilmesi arasında yer alırken, ortalama yüzde 14 olarak şekillenmiş durumda. Bir ekonomist ise politika faizinin sabit bırakılmasını bekliyor. Ankette 2022 yılı sonunda politika faizi tahmini için sorulan soruya cevap veren sekiz ekonomistin ortalaması ise yüzde 13 oldu.

16 Aralık Perşembe günü saat 14.00'te açıklanacak karar öncesi; Ekonomist Prof. Dr. Veysel Ulusoy, Maliyeci ve Ekonomist Prof. Dr. Duran Bülbül ve Ekonomi Yazarı Erdal SağlamCumhuriyet'en Miray Özbilek'e konuştu.

'İNAT EKONOMİSİ'

"Türkiye'de artık Merkez Bankası kararları değil, kararı tartışılıyor" diyen Prof. Dr. Veysel Ulusoy, "Diğer bir ifadeyle 'faizi indireceğiz de, ne kadar yapalım' etrafında dönen kısır bir tartışma mevcut. Esasında merkez bankalarının kararları PPK toplantısı sonuna kadar bilinmez ve bu en etkin sonucu verir.  Öte yandan 'siyasetten arındırılmamış bir faiz kararı' tecrübe ettiğimiz üzere Türkiye ekonomisini uçuruma sürüklemekte, adeta 'inat ekonomisi' kuralları işletilmektedir" ifadelerini kullandı.

Merkez Bankası'nın yine faiz indirdiği takdirde döviz kurunun ve hayat pahalılığın nereye gideceğini tartışmaya bile gerek olmadığını aktaran Ulusoy, "Karar vericilerin verdikleri kararlarda akıl dışılığı tartmaktan yoksun olmaları ise karşımızdaki sanırım en büyük sorun. 2022 ile başlayarak Türkiye'de uzun süreli bir restorasyon dönemimin adımları atılacaktır düşüncesindeyim. Yeni ve eğitimli bir ekonomi takımıyla, doğal olarak" diye konuştu.

'ŞU AN YAPILACAK BİR FAİZ İNDİRİMİ, MAKRO DENGELERİ ALTÜST EDER'

Kritik karar öncesi konuşan Maliyeci ve Ekonomist Prof. Dr. Duran Bülbül ise Türkiye ekonomisinin, 2002'den beri yüksek reel faiz, düşük kur sistemine dayalı sıcak para mekanizmasıyla 'göreceli' olarak büyüdüğünü aktardı. Bülbül, "Geldiğimiz noktada sıcak para çekildi ve Türkiye ekonomisinin gerçek durumu ortaya çıktı. Şu an yapılan politika, yanan bir adama sönsün diye son sürat kürekle vurmaktır. Şu an yapılacak faiz indirimi, dolar kurunu daha da artıracak zaten bozulmuş makro dengeleri tamamen altüst edecektir. Ve bunun sonucunda yüksek enflasyon, yüksek işsizlik ve yüksek kur sarmalında çöken bir Türkiye ekonomisi ile karşı karşıya kalacağız" dedi.

Faiz indirimlerinin, normalde yatırımı artırabileceğine değinen Bülbül, "Ancak bu durum, dışa bağımlı olmayan ekonomiler için geçerlidir. Gerçek anlamda bugün ülkemizde, her bir dolarlık ihracatın 85 sent'i ithalattır. Bu nedenle bu kadar dışa bağımlı, ithal ettikçe ihraç yapan bir ülkede faiz indirimi ancak yabancıların işine gelir, elindeki tüm mamülleri ucuzlatır ve etkisiz hale getirir" diye konuştu.

'TCMB VE SİYASİ İKTİDAR PİYASAYA HÜKMEDEMİYOR'

Bülbül, şu sözleri kullandı:

"Merkez Bankası, son tahlilde, faiz indirmiyor. Politika faizini indiriyor ama piyasa faizi inmiyor. Örneğin konut faizi, faiz inirimleri başlamadan önce 1,30 iken, şimdi 1,70 ile 1,80 arasında. Ticari faiz ise faiz indirimleri yapılmadan önce 19'lar civarındaydı, şimdi 27'ler civarında. Hazine ise bugün yüzde 22'lerle borçlanıyor. Şimdi amaç ihracatı artırmak ise burada yapılması gereken işlem şu; sizin 10 yıl öncesinden katma değeri yüksek sanayi ve yatırım malları üretmeniz gerekir. Ayrıca inovasyon ve arge harcamaları yapmanız gerekir. Böyle bir politikaya karar verecekseniz, yine 10 yıl öncesinde nitelikli tarım ekonomisi oluşturmanız gerekir. Eğer bunları hiç yapmamışsanız, bundan sonra yapacağınız faiz indirimleri, bu ülkenin yurttaşına, sanayicisine, yatırımcısına değil; yabancı tekellerin, yatırımcıların işine yarar ve son tahlilde yabancılara hizmet etmiş oluruz."

'TÜRKİYE'DE İLK DEFA YURTTAŞLAR BANKALARA FAİZ ÖDÜYOR'

"Türkiye'de yurttaşlar ilk defa bankalara faiz ödüyorla" diyen Bülbül, "Buradaki amaç yurttaşların mevduat faizlerini düşürmek. Bunu düşürdüler ama gerçek enflasyona bakıldığında, yurttaşın yatırdığı 100 lira, 1 ay sonra 60 lira olarak tekrar alıyor. Yani artık bankalar yurttaşlara değil, yurttaşlar bankaya faiz veriyor. O nedenle, yarın faiz sabit kalabilir, kesinlikle yapmaları gereken bu. Fakat sabit kalması da, artık makro dengeler bozulduğu için bir anlam ifade etmiyor. Faiz indirseler de zaten şu an piyasa kendisini, faiz inecekmiş gibi şartlandırdı. Bu yüzden faiz indirimi yok hükmündedir. İndirseler de, indirmeseler de artık önemini kaybetmiştir. Toplumu cehaletle yönetebilirsiniz ama ekonomi cehaleti kabul etmez" ifadelerini kullandı.

'SÜRPRİZ YAPABİLİRLER'

Karar öncesi piyasalardeki beklentiyi değerlendiren gazetemiz yazarı Erdal Sağlam ise, "Ağırlıklı beklenti 100 baz puanlık indirim yapılacağı yönünde. İşaretler piyasanın beklentilerini doğruluyor. Ancak kurlardaki hızlı artışın, yüklü miktarlara ulaşan müdahalelere rağmen durdurulmamasının etkisiyle, bence faiz indirimlerine ara verilmesi ihtimali de doğdu. Piyasaları biraz sakinleştirmek, yıl sonuna dolar kurunun çok yüksek seviyelerde girmesini engellemek için, sürpriz yapıp faizlerle oynamayabilirler" dedi.

'GERİ DÖNÜŞ ALGISI OLMAZSA, YUKARI SEYİR DEVAM EDER'

"Faiz indirimi kararı alınması halinde dolar kurunun 15 TL’yi aşması kaçınılmaz olacaktır" diyen Sağlam, "İndirim yapılmadığı takdirde kurlar biraz geri gelebilir ama bu kalıcı bir geri geliş olmaz. Bundan sonra atılacak adımlar eğer mevcut politikalarda radikal bir geri dönüş algısı yaratmazsa, kurların yukarı seyri yeni yılda da devam edecektir" ifadelerini kullandı.

( Kaynak: Cumhuriyet )

Yorumlar (0)
32
az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sizce bir erken seçim yapılsa bunu hangi ittifak kazanır?
Sizce bir erken seçim yapılsa bunu hangi ittifak kazanır?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31
Günün Karikatürü Tümü
banner58