13.01.2021, 09:53 180

Fanatizme dair

FANATİZME DAİR 

Doksanlı yılların sonuydu, henüz ortaokul öğrencisiyken futbola taparcasına ilgi duyuyordum. Koyu taraftarı olduğum Beşiktaş’ın bütün maçlarını, deftere not eder ve futbolcularını özel hayatları dahil her detayıyla takip ederdim. Hatta kendi çapımızda organize ettiğimiz maçlara çıkarken afili olsun diye beyaz atlete ayakkabı boyasıyla on numara yazıp, üstüne de sevdiğimiz futbolcunun adını yazardık. (Yoksulluğun gözü kör olsun☺). Dönemin modası ise maç esnasında topla buluştuğumuz an tuttuğumuz takımın en favori oyuncusuyla özdeşleşip adeta spiker gibi (Sergen gidiyor, Topun arkasında Hagi,golün adı Jay Jay Okochaa vb.) bağırarak oyuna heyecan katmamızdı. Yani kısacası takımlarımıza biat eden birer taşralı müritlerdik. Hiç unutmam, o yıllarda tanımadığım iki öğrencinin kendi aralarında futbol ile ilgili olan koyu sohbetine kulak kabartırken, Fenerli olduğunu söyleyen çocuğun Beşiktaş'a sövdüğünü duyunca sorgusuz sualsiz mevzuya dahil olup kavga etmişliğim vardır. Kavgayı zor bela ayıran ve her defasında ekmeksporlu olduğunu belirten okulda görevli hizmetlinin; (Ki halen şu ekmeksporun hangi ligte oynadığını bilmem) "Çocuklar, onlar orda futboldan kazandığı parayla eğlenirken siz de sebepsiz kavga ediyorsunuz" sözü nedendir bilmem yıllarca belleğimin orta yerine çakılı kaldı. Çoğunlukla Marks Amcayı okumadan yaşatan, işçi sınıfının kederli yüreğinden savrulan bu anonim özdeyiş, yıllar yılı dağarcığımın kuş uçmaz, kervan geçmez yerinde çürümeye yüz tutarken, üniversite yıllarındaki yoğun okumalar sayesinde tekrar bilince çıkmıştı. Bilince çıkan basit ve sıradan özdeyişin, heybesinde görünenden çok daha fazlasını taşıdığını görmek ve ekmeksporlu amcanın, sınıfsal adaletsizliğin ötesinde, benliğimizi çürük ve bencil bir öfke sarmalında kemiren fanatizm histerisine vurgusunu, yıllar sonra algılamak, geçte olsa yüzümdeki ekşiye bal sürmüştü. 

Bağnaz aşırılıkla beslenen fanatizm, çağın en etkili ve en tehlikeli silahıdır. Çoğumuz tanımadığımız bilmediğimiz insanlara ya da fikirlere karşı amansız öfke kusarız. Bu öfkenin haklılığını temellendirmek için de amansız mücadele ederiz hatta bu mücadelemizin fiziksel şiddete dönüşmesinden de kaçınmayacak kadar gözü kara davranırız. Zaten bu durum ile ilgili Eric Hoffer Keskin inançlılar adlı kitabında şöyle bir saptama yapar; "Fanatizmden şiddet doğduğu ne kadar doğruysa, şiddetin de fanatizm doğurduğu muhtemelen o kadar doğrudur." Fanatizmin körleştiren, şiddeti kutsayan ve özgünlükleri yadsıyan yapısı, toplumsal kutuplaşmayı beraberinde getirir. Toplumsal kutuplaşma otoriter-totaliter rejimler yaratır, otoriter-totaliter rejimler de toplumun şah damarına kene gibi yapışıp yaşama dair bütün umut ve hayalleri iştahla emer.

Peki kısaca şiddet aygıtlarıyla güçlü bir bağ kuran Fanatizm nedir, hangi topluluklarda yaşam bulur ve nasıl engellenebilir? Acaba François Voltaire'nin dediği gibi batıl inanç ve bilgisizlikten beslenen bir hastalık mıdır, yoksa Rousseau'nun dediği gibi; cani ve bir o kadar zalim olsa da fanatizm, insan kalbini güçlendiren, ölümden korkmamasını sağlayan, insana olağanüstü bir enerji veren ve sadece en yüce faziletlere sahip olmak için akıllıca yönlendirilmesi gereken büyük ve güçlü bir tutku mudur? Biraz incelendiği zaman farklı gibi görünen bu iki tanımlamanın da öz olarak aynı noktada buluştuğu görülür. 

Fanatizmin, ne yazık ki bilinç düzeyi düşük topluluklarda daha hızlı yaşam bulduğu saptanmıştır. Bunun İdeolojik yaklaşımlar, yoksulluk, inançlar, geleneksel yaşam biçimleri gibi birden fazla etmeni vardır.Panzehri de toplumsal bilincin kollektif bir tarzda örgütlülüğünde saklıdır.

…Umutla kalın… 

Yorumlar (0)
13°
açık
Günün Anketi Tümü
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 20 44
2. Fenerbahçe 20 42
3. Galatasaray 20 39
4. Gaziantep FK 20 35
5. Alanyaspor 20 34
6. Trabzonspor 20 33
7. Hatayspor 20 32
8. Karagümrük 20 30
9. Malatyaspor 20 27
10. Antalyaspor 20 26
11. Göztepe 20 25
12. Kasımpaşa 20 25
13. Rizespor 20 25
14. Sivasspor 20 24
15. Başakşehir 20 24
16. Konyaspor 20 23
17. Kayserispor 20 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 20 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 20 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 18 38
2. İstanbulspor 18 37
3. Samsunspor 18 36
4. Altay 18 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Ankara Keçiörengücü 18 31
7. Bursaspor 18 30
8. Tuzlaspor 18 30
9. Altınordu 18 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 18 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 18 19
14. Menemen Belediyespor 18 19
15. Akhisar Bld.Spor 18 16
16. Balıkesirspor 18 16
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 18 47
2. Real Madrid 19 40
3. Barcelona 19 37
4. Sevilla 19 36
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 20 28
8. Real Betis 20 27
9. Athletic Bilbao 19 24
10. Celta de Vigo 20 24
11. Cádiz 20 24
12. Levante 19 23
13. Getafe 19 23
14. Valencia 20 20
15. Eibar 20 20
16. Real Valladolid 20 20
17. Osasuna 20 19
18. Deportivo Alaves 20 18
19. Elche 18 17
20. Huesca 20 13
Günün Karikatürü Tümü