banner55

Özel gereksinimli çocuklarda ergenlik ve cinsellik: Çocuğumu nasıl destekleyebilirim?

Ergenlik döneminde olan özel gereksinimli bireylerin cinsel bilgi ve becerileri öğrenmesi için desteklenmesi gerekir.

Güncel 11.02.2021, 08:08 11.02.2021, 08:12
69
Özel gereksinimli çocuklarda ergenlik ve cinsellik: Çocuğumu nasıl destekleyebilirim?
Ergenlik döneminde olan özel gereksinimli bireylerin cinsel bilgi ve becerileri öğrenmesi için desteklenmesi gerekir.

İnsan birbiriyle etkileşen gelişim alanlarıyla bir bütün. Bedensel, zihinsel, duygusal, sosyal ve cinsel gelişim alanları bu bütünü oluşturur. Hiçbir gelişim alanı diğerinden öncelikli değil. Tüm gelişim alanları paralel bir şekilde gelişim gösterdiğinde birey kendini gerçekleştirebilir. Ergenlik ise bu gelişim sürecinin bir evresi...

Ergenlik dönemi, fiziksel ve duygusal süreçlerin yol açtığı, cinsel ve psikososyal olgunlaşma ile başlayan, bağımsızlığa adım atılan, ayrıca duygusal dalgalanmaların yaşandığı yetişkinliğe geçiş dönemi olarak adlandırılabilir.

Özel gereksinimli bir ergen, bazı aileler açısından daha farklı bir sürece işaret edebilir. Özel gereksinimli çocuklar gelişim alanlarının bazılarında akranlarına göre daha yavaş gelişim göstermelerine karşın, ergenlik döneminde ise cinsel gelişimleri tipik gelişim gösteren yaşıtlarına göre çoğu zaman farklılık göstermez. Ergenlik döneminde olan özel gereksinimli bireylerin cinsel bilgi ve becerileri öğrenmesi için desteklenmesi gerekir.

ÖZEL GEREKSİNİMLİ ERGENLERİN CİNSEL EĞİTİMİNDE NELER YAPILABİLİR?

Ülkemizde cinsellikle ilgili konular üzeri örtülerek ya da ayıplanarak göz ardı edilen konular. Dolayısıyla ülke bazında bir cinsel eğitim politikasından da söz edilemiyor ne yazık ki. Oysa cinsel eğitimin bireysel ve toplumsal pek çok yararı olduğu ve özellikle ülkemizde cinsel eğitime gereksinim duyulduğu açık. Cinsellikle ilgili konuları bilimsel olarak konuşmak ve çocuklarımızı cinsel gelişim süreçlerinde desteklemek, rehberlik etmek önemli. Bu destekleme ve rehberlik süreci özel gereksinimli bireylerde farklılaşabiliyor.

Özel gereksinimli bireylerde cinsel eğitim sürecinde ebeveynlerin yeri çok önemlidir. Cinsel eğitim, bireyin bedensel, duygusal ve cinsel gelişimini anlaması, olumlu bir kişilik geliştirmesi, cinselliğe karşı olumlu davranışlar ve değer yargıları geliştirmesini sağlar. Ayrıca çocuğun kendini istismardan korumasına da destek olur. Bu nedenle ebeveynlerin ve eğitimcilerin diğer gelişim alanları ile paralel olarak çocuğun yaş dönemine uygun cinsel gelişimi destekleyici etkinlikler yapması önemli.

Ebeveynler tarafından verilen sağlıklı cinsel eğitim, çocuğun başka kaynaklardan kontrol edemeyeceğimiz bilgileri edinmesini engeller. Çocuğun aile içerisinde doğru ve sağlıklı cinsel eğitim alması bedeninin özel olduğunu, kendi izni olmadan başkalarının ona dokunamayacağını algılamasına ve kendini cinsel istismardan korumasını sağlar.

Peki neler yapmalıyız?

- İlk olarak cinsel gelişim süreçleri ile ilgili kendimizi bilgilendirmeliyiz. Cinsel eğitime nasıl ve nereden başlayacağınız konusunda uzmanlardan destek almaktan çekinmemelisiniz.

- Ergenlik belirtileri başlamadan önce çocuğunuzla konuşmalı ve bu süreçte gerekirse uygun görsel materyallerden faydalanmalı ya da uzmanlardan destek istemeliyiz. Yaşına ve gelişim düzeyine uygun olarak açıklamalar yapmalıyız. Eksik ya da fazla bilgi vermekten kaçınmalıyız.

- Vücut bölümlerini bilimsel adları ile öğretmeliyiz. Takma isimler kullanmamalıyız.

- Cinsel organların öğretiminde bir kadın ve bir erkek vücudu resmi/maketi üzerinde öğretim yapabiliriz ve cinsiyetine uygun olarak cinsel organının ayrıntıları hakkında bilgi verebiliriz.

- Cinsel organlarının ve vücudunun temizliğinin detaylarını basit ve anlaşılır bir şekilde öğretebilirsiniz, bunun için öykülerden faydalanabilirsiniz.

- Çocuğunuzun içinde bulunduğu gelişim dönemini dikkate alarak, gösterdiği cinsel içerikli davranışlara aşırı tepki vermek yerine uygun şeklini, yerini ve zamanını öğretmeliyiz. Olumsuz davranışa vurgu yapmamalıyız.

- Özel gereksinimli ergenler çoğu zaman mastürbasyonu bilinçli yapmamaktadırlar. Fark ettiğimizde mutlaka çocuğunuzun anlayacağı düzeyde açıklama yapmalı, uygun yer, zaman, uygun, temiz şekilde ve kendine zarar vermeden yapabilmesini sağlamalısınız. Kendine ait özel bir oda ya da banyoda yapabileceğini söyleyebilirsiniz, bu onun özel alan bilgisi için önemlidir.

- Kız çocuklarına regl dönemi boyunca pedini ne zaman ve nasıl değiştireceği öğretilmelidir.

- İyi ve kötü dokunmayı mutlaka öğretmeliyiz. Cinsel istismarın ne olduğunu hangi durumda kendini nasıl koruyacağını öğretebiliriz, gerektiği durumlarda yanına bir düdük verebilirsiniz ya da bağırması gerektiğini anlatabilirsiniz.

Aşağıda önerdiğim kitaplarda cinsel eğitim sürecinde yol gösterebilir.

Tohum Otizm VakfI Özel Gereksinimli Erkek ve Kız Çocukların Ergenliği Üzerine Bir Ebeveyn Kılavuzu - Online Eğitimi Youtube

ÖZEL GEREKSİNİMLİ BİREYLERİN ERGENLİĞİ ÜZERİNE BİR EBEVEYN KILAVUZU:

Vanderbilt Üniversitesi‘nin “Özel Gereksinimli Erkek ve Kız Çocukların Ergenliği Üzerine Bir Ebeveyn Kılavuzu”, Avrupa Birliği Sivil Düşün Programı Bizi Bağlayan Şeyler Özel Desteği kapsamında Türkçe’ye çevrilerek, ailelerin ve uzmanların kullanımına sunuldu.

Kılavuza erişmek için: https://tohumotizmportali.org

ERGENLİK KABUS OLMASIN: OTİZM'E SAHİP BİREYLER VE AİLELER İÇİN REHBER

Yayınevi: Eğiten Kitap

Yazarlar: Deniz Tekin Ersan, Nurgül Akmanoğlu

Kitap, ailelerin otizm spektrum bozukluğuna sahip çocuklarıyla ergenlik sürecinde yaşadıkları sorunlara çözümler önermek ve ailelere yol göstermektir.

REGL KİTABI: GENÇ KIZLARIN BÜYÜME REHBERİ:

Yayınevi : Martı Yayınları Yazar: Karen Gravelle

Ergenlik öncesindeki kızların soruları doğrultusunda yazılan bu rehber, regl döneminin nasıl olduğu, neler hissettirdiği, ped ve tampon kullanımı, ebeveynlerle bu konunun nasıl konuşulacağı gibi başlıklarla bilgiler sunuyor.

BEDENİM BANA AİT:

Yazar: Pro Familia Çevirmen: Kazım Özdoğan

Yayınevi : Gergedan

Kitapta, çocukların kendi kendilerinin nasıl tavır alacaklarını ve başkalarına karşı nasıl davranacaklarını öğrenebilecekleri gündelik hayattan durumlar ile anlatılmaktadır.

DOWN SENDROMLU ÇOCUKLARA BEDENLERİNİ, SINIRLARINI VE CİNSELLİĞİ ÖĞRETMEK:

Yazan: Terri Couwenhoven, M.S. Çeviren: Funda Sezer

Kitap, çocuklar ve gençlerle bedenleri, mahremiyet, cinsellik, ilişkiler ve istrismarı önlemek üzerine doğrudan ve açıkça konuşmaya teşvik ediyor. “Down Sendromlu Çocuklara Bedenlerini, Sınırlarını ve Cinselliği Öğretmek” hem aileler hem de uzmanlar için çok önemli bir rehber.

https://www.downturkiye.net/kitaplar/down-sendromlu-cocuklara-bedenlerini-sinirlarini-ve-cinselligi-ogretmek adresinden kitap satın alınabilir.

banner3
Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
2020- 2021 Yılın Şampiyonu Hangi Takım olur?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 39 81
2. Galatasaray 39 81
3. Fenerbahçe 39 79
4. Trabzonspor 39 68
5. Sivasspor 39 62
6. Hatayspor 39 61
7. Alanyaspor 39 57
8. Karagümrük 39 57
9. Gaziantep FK 39 55
10. Göztepe 39 51
11. Konyaspor 39 49
12. Rizespor 39 48
13. Kasımpaşa 39 46
14. Malatyaspor 39 45
15. Başakşehir 39 45
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 39 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 39 38
20. Gençlerbirliği 39 38
21. Denizlispor 39 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 36 83
2. M. United 36 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. Liverpool 35 60
6. West Ham 35 58
7. Tottenham 35 56
8. Everton 35 56
9. Arsenal 36 55
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 35 49
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 35 41
14. Southampton 35 40
15. Burnley 35 39
16. Newcastle 36 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 36 80
2. Real Madrid 36 78
3. Barcelona 36 76
4. Sevilla 36 74
5. Real Sociedad 36 56
6. Real Betis 36 55
7. Villarreal 36 55
8. Celta de Vigo 36 50
9. Athletic Bilbao 36 46
10. Granada 36 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 36 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 36 34
17. Huesca 36 33
18. Real Valladolid 36 31
19. Elche 36 30
20. Eibar 36 30
Günün Karikatürü Tümü
banner56