banner55

Süryani Ortodokslarda İsa’nın Kudüs’e giriş bayramı ‘Uşano’ kutlaması

Süryani Ortodokslar’ın Nuhomo Diriliş Bayramı’ndan önce tuttukları 50 günlük büyük orucun “Elem (Yas) Haftası” olarak adlandırılan son haftasından Nuhomo (Diriliş) gününe dek ilerleyen süreci adım adım derledik.

Kültür-Sanat 29.04.2021, 23:34 29.04.2021, 23:44
33
Süryani Ortodokslarda İsa’nın Kudüs’e giriş bayramı ‘Uşano’ kutlaması

İSTANBUL - Süryani Ortodokslar’ın Nuhomo Diriliş Bayramı’ndan önce tuttukları 50 günlük büyük orucun “Elem (Yas) Haftası” olarak adlandırılan son haftasından Nuhomo (Diriliş) gününe dek ilerleyen süreci adım adım derledik.

Turabdin ve Bethnahrin başta olmak üzere dünyanın birçok yerinde yaşam sürmekte olan Süryani Ortodokslar, Nuhomo Diriliş Bayramı’ndan (Paskalya yortusu) önce 50 gün boyunca oruç tutarlar. Her gün akşam namazına kadar süren oruçları daha sonra perhiz ile sürdürülür. Orucun son haftasına “Elem (Yas) Haftası” denir. Elem Haftası boyunca İsa Peygamberin çarmıha gerilişi sebebiyle yas ilan edilir, insanlar siyah kıyafetler giyinir ve birbirlerini öpmez.

İsa’nın Kudüs’e giriş bayramı ‘Uşano’

Nuhomo Diriliş Bayramından bir önceki Pazar ayininde, Süryani Ortodoks Kilisesi takvimine göre İsa’nın Kudüs’e giriş bayramı olan “Uşano” günü kutlanır. İnanışa göre İsa’nın bir sıpa üzerine binerek Kudüs’e giriş yaptığı sırada halk İsa’yı zeytin dalları ile karşılar. Bu ritüel de Süryani Ortodoks kiliselerinde her yıl aynı tarihte yapılan Uşano ayinlerinde İncil okunurken zeytin dallarının atılmasıyla canlandırılır.

Elem Haftasına özel secde geleneği

Aynı günün akşam ayiniyle başlayan “Elem (Yas) Haftası"nda kiliselerde tüm ışıklar kapatılarak mumlar yakılır. Ruhanilerle beraber ayine katılanlar İsa’nın çektiği acılardan ötürü siyah kıyafetler giyerek yas tutarlar. Işıklar ve kapıların açılması için dualar edilmesinin ardından ışıklar ve heykeldeki perde açılır. Pazar günüyle başlayan Elem Haftasında, bu haftaya özel olmak üzere Batı kiliselerinde secde edilerek namaz kılınır. Bu hafta içerisinde sabah, öğle ve akşam olmak üzere her gün düzenli olarak ayinler yapılır. Kilise heykelindeki perde ise İsa’nın dirileceği güne kadar yarısı açık kalacak şekilde kalır.

Son akşam yemeği

İsa’nın havarilerinin ayaklarını yıkadığı ve son akşam yemeğini yediği Elem Haftasının Perşembe gününde öğrencileriyle şarap ve ekmek paylaşarak, “Bu sizin için feda ettiğim kanım ve bedenim” ayetini söylediği gün “Fısıh Bayramı” olarak adlandırılır. Bu sebeple de Elem Haftasının Perşembe gününde, Metropolitler kiliselerde 12 kişinin ayağını yıkayarak İsa'nın fedakarlığını yaşatır.

‘Kimi öpersem İsa odur’

İsa son yemekte aynı zamanda havarilerinin içinden bir kişinin kendisine ihanet edeceğini de söyler. Bu nedenle de Elem Haftası süresince Süryani Ortodoks inancına sahip olanlar birbirini öpmez çünkü İsa'nın Yahuda İskaryot isimli havarisi, çarmıha gerilmesi için “Kimi öpersem bilin ki İsa odur” diyerek İsa’yı öperek ele verir.

Defin Töreni: İsa’nın acısı

Cuma günü de, İsa’nın çarmıha gerilişinin ardından var olduğu insan bedeniyle ölmesi ve üç gün bir tabutta kalması vesilesiyle kiliselerde “Defin Töreni” yapılır. Defin Töreni'nde önce sembolize bir tabut kilise ayininde kutsanır, tören sonunda da tüm Süryani halkı o tabutun altından selam alıp geçerek sirke içer. Bu ritüelin gerçekleştirilmesinin sebebi de İsa’nın çarmıha gerildikten sonra ölmeden önce acı çekerken annesi Meryem ve Meryem’in nişanlısı Yusuf'a susadığını söylemesi ve su olmadığı için de İsa'ya bir bez ile sirke verilmesidir. Defin Töreni'nin bitiminde de İsa'nın çektiği acıyı paylaşmak için sirke içilir veya bu sirke Paskalya yumurtasının yapıldığı esnada suya karıştırılır.

Süryanilerin yaşadığı Ninova Ovası ve çevresinde, İsa’nın çarmıha gerildiği bu günde Süryani asıllı sanatçı Fairuz’un Süryanice seslendirdiği “Wa Habibi” isimli ağıt şarkı, bölgedeki bazı kiliselerde Defin Töreni ayininde seslendirilir. Fairuz seslendirdiği şarkıda, İsa’nın çarmıha gerilişini ve çektiği acıları anlatır. Şarkıya buradan (https://www.youtube.com/watch?v=wHu-SRjKPF8) ulaşabilirsiniz.

Defin Töreni’nde İsa’yı temsil eden bir haç temsili tabutla tutulur, haç kilise ayininin sonunda üç gün sonra İsa’nın dirileceği gün olan Pazar gününe dek kefenlenerek kilisede saklanır. Defin Töreni’nden üç gün sonra İsa’nın dirildiği günü temsilen haç kefenden çıkarılarak ayinde kutsanır ve rütbeli ruhaniler ile şemmaslar (öğrenciler) eşliğinde “devre” geleneğiyle ayinde zılgıtlar eşliğinde gezdirilir. Ayin sonunda da halk haça dokunarak selam alır.

https://www.youtube.com/watch?v=wHu-SRjKPF8

(JINNEWS )

Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
2020- 2021 Yılın Şampiyonu Hangi Takım olur?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 36 83
2. M. United 36 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. Liverpool 36 63
6. Tottenham 36 59
7. West Ham 36 59
8. Everton 36 56
9. Arsenal 36 55
10. Leeds United 36 53
11. Aston Villa 36 49
12. Wolverhampton 36 45
13. Crystal Palace 36 44
14. Southampton 36 43
15. Burnley 36 39
16. Newcastle 36 39
17. Brighton 36 38
18. Fulham 36 27
19. West Bromwich 36 26
20. Sheffield United 36 20
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 37 83
2. Real Madrid 37 81
3. Barcelona 37 76
4. Sevilla 37 74
5. Real Sociedad 37 59
6. Real Betis 37 58
7. Villarreal 37 58
8. Celta de Vigo 37 53
9. Athletic Bilbao 37 46
10. Granada 37 45
11. Osasuna 37 44
12. Cádiz 37 43
13. Valencia 37 42
14. Levante 37 40
15. Deportivo Alaves 37 38
16. Getafe 37 37
17. Huesca 37 33
18. Elche 37 33
19. Real Valladolid 37 31
20. Eibar 37 30
Günün Karikatürü Tümü
banner56