Artuklu, Cizre ve Kürtçe yasak dil! / Ender İmrek

  Halkın iradesini gasbeden, kazanılmış belediyelere art arda kayyum atayan AKP’nin yasakçı zihniyeti biliniyor. Kayyum atanan beledilerin yaptığı ilk işlerden biri Kürt tabelaları sökmek oldu.

Manşet 08.08.2020, 11:17 08.08.2020, 11:17
8
Artuklu, Cizre ve Kürtçe yasak dil! / Ender İmrek

 

Halkın iradesini gasbeden, kazanılmış belediyelere art arda kayyum atayan AKP’nin yasakçı zihniyeti biliniyor. Kayyum atanan beledilerin yaptığı ilk işlerden biri Kürt tabelaları sökmek oldu. Kürtçeye karşı tahammülsüzler. Belediye isimleri, şehir isimleri, sokak isimleri, Kürt dili ve kültüründe önemli yeri bulunan şahsiyetlerin resimleri söküldü. Kürtçe mezar taşlarına tahammül göstermeyen bir iktidar var. Kürt dili, edebiyatı, sanatı ve kültürü alanında çalışmalar yürüten dernekler, birlikler, kültür merkezleri, enstitüler peş peşe kapatıldı.

Bir dönem yasaklara veryansın eden, Kürtler özgürlük, Kürtçeye serbestlik naraları atan AKP şimdi Kürtçe ne varsa söküp atmanın çabasında. Kürtlerin hiçbir hak ve hukuktan yararlanmaları mümkün olmuyor. Türkiye büyük bir baskı cenderesi altındayken, Kürtler bunu katmerli biçimde yaşamaktadır. Bölge savaş politikalarıyla yönetiliyor.

Bu toprakların kadim halkı olan Kürtlerin ana dilinde eğitim yasak. Halkın eşitlik, özgürlük talepleri yok sayılmaya devam ediyor. Halkın temsilcileri hapislerde çürütülmek isteniyor. Milyonlar ise baskı ve şiddetle, asimilasyon politikaları

Artuklu Üniversitesi Kürtçe tez yazımını yasakladı. Üniversiteden bir KHK ile uzaklaştırılmış olan değerli Bilim İnsanı Selim Temo’nun yazdıkları, söyledikleri bu alanda yaşananmış olanları su yüzüne çıkardı.

AKP yönetimi, Kürt’e, Kürtçeye, Kürt halkının diline, kültürüne tahammül etmiyor. Daha önce CHP’yi eleştirip yerden yere vurduğu, tekçi zihniyetin emsalsiz temsilcisi haline geldi. Yeniden “Vatandaş Türkçe konuş” devrine geçildi. Şimdi AVM’lerde Kürtçe yasakları devri zorlanıyor.

Ehmedê Xanî’nin 1692’de kaleme aldığı ünlü eseri Mem u Zin Cizre’de geçer… O yalın, akıcı, şiirsel dil Kürtçedir. Hikaye MÖ’ye dayanan bir efsanedir diğer adıyla Memê Alan destanı. Kürtçe dilden dile asırlarca söylenip gelir. Fırat gibi, Dicle gibi akar… Halkın kültürüdür orada anlatılan… Newroz’dur, ateştir…

Yaşlı kuşaklardan gençlere, gençlerden gönüllere akan bir hikayedir. Kürtçeden, Türkçe, Farsça, Arapça, Fransızca, Rusça gibi daha birçok dillere çevrildi. İyilik vardır Mem u Zîn’de, kötülük vardır… Mem ile Zîn, tüm iyilik ve güzelliklerin temsilcileridir. Aşıktırlar. Ancak kavuşamazlar. Trajik bir aşk öyküsüdür. Kürtçenin zenginliğini bu destan boyunca duyumsarsınız. Akıcı, lirik… Öfke, kin, garez… Halkın dilinde ve yüreğinde kuşaklar boyunca akan bu hikaye günlük yaşamda da bir tavır, bir tanımdır. Kimileri kendini Mem ile, kimileri Zîn ile özleştirir. Kürt halkının dili, kültürü, sanatı, duyguları, sadakati, aşkı onların duru gönülleri üzerinden tasvir edilmiştir. Aşık olan ancak kavuşamayan, kavuşmaları her durumda engellenen iki gencin mezarı Cizre’dedir. Botan’ı aşka ve güzelliğe boğan bir destandır Mem u Zîn. Her genç kızın, genç erkeğin birbirine bağlılığının sembolüdür. Kimse sonları onlar gibi olsun istemesede aşkını onlarınkine benzetmeden, aşkının saflığını temizliğini onlara benzetmeden edemez.

Ancak bir de Beko vardır bu destanda. Fesat Beko…

Kimse Beko olmak istemez. Lanetlidir o. Zira, kötülük onda toplanmıştır. Onun isminde cisimleşmiştir dalkavukluk. Fitne Beko ile özdeştir. İki yüzlünün tekidir Beko. Riyakardır. Fesattır. Rezil biridir. Duruma göre tavır alır. Egemenin uşağıdır. Değerlerin onun için bir anlamı yoktur.

Cizre’deki bir AVM’de Kürtçe konuşmanın yasaklandığına ilişkin haberler çıkınca insanın aklına ilk gelen hikaye bu oluyor.

O Cizre ki, onca direnişe, mücadeleye sahne olmuş bir Botan merkezidir. Kürt dili, kültürü, tarihi bakımından tarihsel ve köklü bir geçmişe sahiptir. O Cizre’dir ki, Orhan Doğan’ın memleketidir.

Benim de görmüşlüğüm vardır Cizre’yi. Nehrin çevresinde kurulan taziye çadırında hikâye dinlemişliğim, havasını teneffüs etmişliğim, buz gibi suyundan içmişliğim…

Cizre tepeden tırnağa Kürt kültürü temsiliyetiyle bilinmektedir. Tarihsel olarak ulusal şekillenişte önemli bir merkezdir.

İşte bu Cizre, birkaç gün önce bir AVM’deKürtçe konuşma yasağıyla gündeme geldi. Bekolar yaşamaya devam ediyor!

Haberlere göre, Cizre’de yeni açılan bir alışveriş merkezinde personele, müşteriyle Kürtçe konuşma yasağı getirildiği iddia edildi.

Mezopotamya Ajansının (MA) haberine göre bir müşteri, “Neden Kürtçe konuşmuyorsunuz, anladığınız halde neden Türkçe cevap veriyorsunuz?” diye sorduğu mağaza personelinden, “Kürtçe işletme sahipleri tarafından yasaklandı. Konuşursak işimizden oluruz” yanıtı aldı.


Haklı olarak büyük bir tepki oluştu. AVM sahibi ve müdürü iddiayı yalanladı. Başka bir habere göre “Bizi çekemeyenler var. Bunlar karalama” demiş.

Kürt halkı yüzyıllardır olduğu gibi, bugün ve bundan sonra da değerlerini savunacaktır.

*Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve Ötekilerin Gündemi'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Yorumlar (0)
13
açık
Günün Anketi Tümü
Olası bir erken seçimde hangi ittifaka oy verirsiniz?
Olası bir erken seçimde hangi ittifaka oy verirsiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 10 19
5. Gaziantep FK 10 15
6. Kasımpaşa 11 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Tuzlaspor 11 21
4. Samsunspor 11 20
5. Adana Demirspor 10 18
6. İstanbulspor 11 18
7. Altay 10 17
8. Giresunspor 11 17
9. Bursaspor 12 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Ümraniye 12 13
13. Adanaspor 9 12
14. Menemen Belediyespor 10 12
15. Bandırmaspor 11 11
16. Ankaraspor 11 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. West Ham 10 17
6. Southampton 10 17
7. Wolverhampton 10 17
8. Everton 10 16
9. M. United 9 16
10. Aston Villa 9 15
11. Man City 9 15
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Eibar 11 13
13. Deportivo Alaves 11 13
14. Valencia 11 12
15. Real Betis 11 12
16. Osasuna 10 11
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7