banner9

banner8

Evrensel Gazetesinden Ragıp ZARAKOLU yazdı: Dünyada Van, ahirette cennet

Aras Yayıncılık, Prof. Dr.

Haberler 17.07.2018, 05:52 17.07.2018, 05:52
36
Evrensel Gazetesinden Ragıp ZARAKOLU yazdı: Dünyada Van, ahirette cennet
banner44

Aras Yayıncılık, Prof. Dr. Richard G. Hovannisian’ın Los Angeles’deki California Üniversitesinde düzenlediği “Tarihi Kentler ve Ermeniler” konferans dizisinin kitaplarını yayımlayarak, coğrafyamızın tarihinin daha derinlikli kavranmasına katkıda bulunuyor. Coğrafyamızın hayran olunası gizemine daha fazla vakıf olmamıza olanak sunuyor. 1980 darbesinin en önemli operasyonlarından biri, Ermeniliği ülke çabasından silmek için yasakçılığı en had safhaya vardırmaktı. Düşünebiliyor musunuz, elindeki haritada tarihi Ermenistan sözcüğü geçiyor diye, turist rehberleri gözaltına alınabiliyordu.

Ünlü Britannica Ansiklopedisinin Türkçe edisyonunun editörü, maddeler arasında Ermenistan geçiyor diye sıkı yönetim mahkemesinde yargılanabiliyordu. 12 Eylül cuntası, içinde tarihi Ermenistan maddesi var diye ünlü Fransız ansiklopedisi Larousse’un ülkeye girişini yasaklayabiliyordu.

12 Eylül günlerinde Vardiya Yayınlarının Editörü, İÜ İktisat Fakültesinden arkadaşım Yücel Yaman, 1981-84 yılları arasında Yurt ansiklopedisini yayımlamaya başladı.

Birçok gazeteci, akademisyen, çevirmen arkadaş da bu sayede bir iş bulma olanağına sahip olabildiler.

Nazar Büyüm’ün Adam Yayınlarının o dönemde birçok yazar, şair ve aydına bu olanağı sağlaması gibi.

Yücel Yaman bana yayın yönetmenliği teklifinde bulundu.

Ama o sırada Ayşe Nur, Aziz Nesin ile birlikte kökü ta Akşam gazetesine giden KİTAŞ’ı (CEMMAY), 12 Eylül darbesinin saldırısından sonra yeniden ayağa kaldırmakla uğraşıyordu.

Ben ise, Emil Galip Sandalcı, Arslan Başer Kafaoğlu, Gülten Akın, 12 Eylül tarafından kapatılan Demokrat gazetesinin kurumsal yapısı olan BASSAN’ın yasal meşruiyetine sahip çıkıp ayakta tutmakla uğraşıyorduk.

Bunlar olmasa Yurt ansiklopedisinde çalışarak, hat değiştirip daha sakin bir yaşam yanında, çok keyifli bir iş yapmak da mümkündü.

Demokrat gazetesinde gazeteciliğe başlayan birçok arkadaş, 12 Eylül sonrası medyada yeteneklerinden dolayı iyi yerlere geldiler. Mustafa Sönmez, Murat Çelikkan, Nurcan Akad, Nadire Mater, Ayşen Gür, Neyyire Özkan, Ayşe Düzkan, Şebnem Atiyas, gibi…

Demokrat gazetesinin 1988’de yeniden çıkması projesine, sağ çoğu destek verdi sağ olsunlar[RTF bookmark start: _GoBack][RTF bookmark end: _GoBack]. Ama engel “başka yerden” geldi!

Yalnız Yurt ansiklopedisinde bütün yerel tarihe ayrıntılı olarak girilmesine karşın, yer verilmeyen tek olgu “Ermenilik” idi. Ana Britannica’ya yönelik dava, Larousse’un ülkeye girişinin yasaklanmasıydı bunun nedeni.

Caydırıcı etki.

Ben de özellikle Ayşe Nur’un Doç. Dr. Mete Tunçay’ın “Eski Sol Üstüne Yeni Bilgiler” kitabını yayımlamasından sonra tutuklanması üzerine, Rosa Luxemburg’un Türkiye’ye ilişkin makalelerine, Lothar Rathman’ın “Berlin-Bağdat / Alman Emperyalizminin Türkiye’ye Girişi” kitabında ek olarak yer verirken, bu davalar nedeniyle “Ermeniler” sözcüğünü “Gregoryen” diye değiştirecektim.

12 Eylül Cuntası Lideri General Evren, Ermeni Soykırımı’na “sözde” tanımlamasını ekleyen kişidir.

Ermeni kelimesini sözlüklerden, ansiklopedilerden, tarihi atlaslardan silmeye çalışılan bir dönemdi bu.

Aynı coğrafyayı paylaşan Kürtlük de yok sayılıyordu aynı dönem. General Kenan Evren, Ermenistan’ı tarihi haritalardan sildikten sonra, Kürt dili özel bir yasa ile yasaklandı (dünyada örneği çok az). Kürdistan da tarihi haritalardan silinmeye çalışılan ikinci isim oldu.

Kızıl Sultan dönemi gibi kelimelerin yasaklandığı bir dönemdi. Bırakın kelimeleri renklerin yasaklandığı bir dönem.

Onun için bütün sansüre karşın, Yurt ansiklopedisinin o dönemde çıkması da bir cesaret ve direnişti.

İlk defa, bu ansiklopedi ile ayrıntılı yerel haritalara yurttaşların ulaşması mümkün oldu. İnsanlar adı değiştirilse bile köyünün, yaylasının, mezrasının somut yerini görme olanağına sahip oldular.

Bir yayıncı olarak “Tarihi Kentler ve Ermeniler” dizisini yayımlamayı çok hayal ettim. Bu hayalimi Aras yayıncılık gerçekleştirdiği için çok mutluyum. Serinin bugüne kadar Van, Bitlis ve Muş, Harput ve İzmir’e ilişkin kitapları çıktı. Erzurum, Sivas, Diyarbakır, Urfa, Klikya, Karadeniz,Kars ve Ani, Kayseri ve Kapadokya, Küçük Asya, Musadağ kitapları ise sırada. Böylece 1981-82 yılları arasında yayınlanmış olan Yurt ansiklopedisinin eksiği, bu seriyle aradan 31 geçtikten sonra tamamlanmaya başladı. Okumaya serinin ilk kitabı olan “VAN” ile başladım keyifle. Van/Hakkâri seyahatlerimin kafamda dönen anıları ile birlikte.

Hani ne demişler: “Dünyada Van, Ahirette Cennet”!

(“Dünyada Van Ahirette İman” versiyonunun saçmalığı ayrı bir hikaye!)

Vanlılar, bu kitapta anlatılan ise sizin hikayeniz.

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
HDP cumhurbaşkanı adayı çıkarma kararı aldı. Peki siz bu adayın kim olmasını istersiniz?
HDP cumhurbaşkanı adayı çıkarma kararı aldı. Peki siz bu adayın kim olmasını istersiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 21 51
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 20 39
5. Adana Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 21 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Gaziantep FK 21 25
10. Alanyaspor 21 25
11. Karagümrük 20 23
12. Ankaragücü 20 22
13. Kasımpaşa 21 22
14. Sivasspor 21 21
15. Antalyaspor 20 21
16. Giresunspor 21 21
17. Hatayspor 20 20
18. İstanbulspor 21 18
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 21 41
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Keçiörengücü 21 37
5. Pendikspor 21 34
6. Rizespor 20 34
7. Bandırmaspor 20 34
8. Sakaryaspor 21 34
9. Boluspor 21 34
10. Göztepe 21 30
11. Manisa FK 20 29
12. Adanaspor 22 25
13. Altay 22 19
14. Tuzlaspor 21 19
15. Erzurumspor 21 18
16. Altınordu 21 17
17. Ö.K Yeni Malatya 21 16
18. Gençlerbirliği 21 13
19. Denizlispor 21 13
Takımlar O P
1. Arsenal 19 50
2. M.City 20 45
3. Newcastle 20 39
4. M. United 20 39
5. Tottenham 21 36
6. Fulham 22 32
7. Brighton 19 31
8. Brentford 20 30
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 19 29
11. Aston Villa 20 28
12. Crystal Palace 20 24
13. Nottingham Forest 20 21
14. Leicester City 20 18
15. Leeds United 19 18
16. West Ham United 20 18
17. Wolves 20 17
18. Bournemouth 20 17
19. Everton 20 15
20. Southampton 20 15
Takımlar O P
1. Barcelona 19 50
2. Real Madrid 19 45
3. Real Sociedad 19 39
4. Atletico Madrid 19 34
5. Villarreal 19 31
6. Real Betis 19 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 19 28
10. Mallorca 19 25
11. Almeria 19 22
12. Girona 19 21
13. Sevilla 19 21
14. Valencia 19 20
15. Espanyol 19 20
16. Celta Vigo 19 20
17. Real Valladolid 19 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 19 17
20. Elche 19 6
Günün Karikatürü Tümü