RTÜK'ten internet yayınlarıyla ilgili yönetmelik: Dijital fişleme mi, Avrupa Birliği tavsiyesi mi?

Radyo Televizyon Üst Kurulu'nun (RTÜK) bugün yaptığı toplantıda "Radyo, Televizyon ve İsteğe Bağlı Yayınların İnternet Ortamından Sunumu Hakkındaki Yönetmelik" oy çokluğuyla kabul edildi. BBC haberine göre; Mart ayında RTÜK Kanunu'na yapılan eklemelerle internet yayıncılığı da Kurul'un denetim alanına dahil edilmişti.

Manşet 25.09.2018, 17:27 25.09.2018, 17:27
0
RTÜK'ten internet yayınlarıyla ilgili yönetmelik: Dijital fişleme mi, Avrupa Birliği tavsiyesi mi?

Radyo Televizyon Üst Kurulu'nun (RTÜK) bugün yaptığı toplantıda "Radyo, Televizyon ve İsteğe Bağlı Yayınların İnternet Ortamından Sunumu Hakkındaki Yönetmelik" oy çokluğuyla kabul edildi.

BBC haberine göre; Mart ayında RTÜK Kanunu'na yapılan eklemelerle internet yayıncılığı da Kurul'un denetim alanına dahil edilmişti. Bugün kabul edilen yönetmelik de bu kanunun uygulanma çerçevesini belirliyor. RTÜK yönetmeliğinin gerekli redaksiyonlar yapıldıktan sonra birkaç hafta içinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi bekleniyor.

Söz konusu yönetmelik 24 maddeden oluşuyor ve internet üzerinden yapılan radyo ve televizyon yayını yapan kuruluşları ile isteğe bağlı (on demand) olarak tanımlanan izleyicinin istediği içeriği istediği zaman izleyebildiği platformlarla ilgili düzenlemeleri içeriyor.

Taslak yönetmelikte, radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayınlarını sadece internet üzerinden yapmak isteyen hizmet sağlayıcıların RTÜK'ten lisans alması gerektiği ve lisans başvurusunda sunulması gereken belgeler ile sürece dair ayrıntılar yer alıyor.

Ayrıca radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayınları kendilerine ait bir internet adresi ve mobil uygulama üzerinden izleyiciler sunan kuruluşların da internet ortamından yayın iletim yetkisi alması şartı getiriliyor.

Yönetmeliğe yönelik, ifadelerin muğlak ve ucu açık olduğu eleştirisi yapılıyor. Ayrıca internet ortamından yayın iletim yetkisi alınırken abonelik sistemi bilgilerinin sunulacak olmasının da abonelerin ve izleme alışkanlıklarının kayıt altına alınabileceği kaygıları dile getiriliyor.

Yönetmeliği savunanlar ise bunun Avrupa Birliği'nin (AB) internet yayınlarıyla ilgili kısa bir süre önce yaptığı düzenlemelere uygun olarak gerçekleştirildiğini ve amacın interneti değil, içeriği denetlemek olduğunu savunuyor.


RTÜK üyesi Taşcı: Bazı ifadeler belirsiz, yoruma açık


Yönetmeliği eleştirenler arasında yer alan RTÜK üyesi İlhan Taşcı, kullanılan bazı ifadelerin belirsiz ve yoruma açık olduğunu ancak bunun özellikle böyle tercih edildiğini düşündüğünü söyledi.

Taşcı, "Yönetmeliğin iki boyutu var: İlki yayınlar için lisans alınması, ikincisi de denetim aşaması. İlk kez internet mecrasından televizyon, radyo ve isteğe bağlı yayınlar denetim altına alıyor. Muhalefet etme nedenlerimizin birisi bazı ifadelerin belirsiz ve yoruma açık olması. Kişisel olarak bunun ileride bir baskı aracı kullanılmak üzere bir enstrüman olması için bir tercih olduğunu düşünüyorum" dedi.

Taşcı, 2007 yılında yürürlüğe giren 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un çocuk pornografisi, şiddet gibi katalog suçların denetimi için yeterli olduğunu da sözlerine ekledi.

Cumhuriyet Halk Partisi kontenjanından 2017 yılında RTÜK üyeliğine seçilen Taşcı, bugün yapılan toplantıda itiraz ettiği bir diğer konunun da internet ortamından yayın iletim yetkisi başvurusunda "abonelik/koşullu erişim sistemine ilişkin bilgi ve belgelerin" istenmesi olduğunu ifade etti.

Taslak yönetmelikte, internet ortamından yayın iletim yetkisi, "internet platform işletmecisi kuruluşların radyo, televizyon ve/veya isteğe bağlı yayın hizmetlerini internet ortamından ve/veya mobil uygulamalar vasıtasıyla iletebilmeleri için" RTÜK tarafından verilen yetkilendirme belgesi olarak tanımlanıyor. İnternet platform işletmecisi de kendilerine ait "bir URL adresi ve/veya mobil uygulamalar vasıtasıyla" kullanıcıların hizmetine sunan kuruluş olarak nitelendiriliyor.

Bu yayın iletim yetkisinin Türk Ticaret Kanunu'na uygun şekilde kurulan limited veya anonim şirketlere verileceği belirtiliyor ve istenen belgeler de "ana sözleşme ve varsa değişikliklerine ilişkin Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi; ortak, yönetim kurulu üyeleri, genel müdür ve varsa genel müdür yardımcısına ait TC kimlik numarası, yerleşim yeri ve adli sicil kaydı olmadığına dair beyan, yabancı uyruklu kişiler içinse pasaportun noter onaylı örneği; temsile yetkili kişilere ait imza sirküleri ve abonelik/koşullu erişim sistemine ilişkin bilgi ve belgeler" olarak sıralanıyor.

İlhan Taşcı, abonelik sistemine ilişkin bilgi ve belgelerin istenmesinin özel hayata dair verilerin toplanması sonucunu doğurabileceğini belirtti.

Taşcı, "Bu madde, bu şekilde yürürlüğe girerse, Türkiye'de bir dijital fişleme ve kayıt altına alma çağı yaşanmaya başlayacak. RTÜK'ü kişilerin ne izlediği değil, sunulan yayınların içeriği ilgilendiriyor. Bu vahim bir durumdur ve kişisel olarak düzeltilmesi gerektiğini düşünüyorum" dedi.
Wikipedia'ya Türkiye'den erişim Nisan 2017'den bu yana yasak

Wikipedia'ya Türkiye'den erişim Nisan 2017'den bu yana yasak

Doç. Dr. Ersoy: AB'nin düzenlemelerine uygun bir yönetmelik


Yönetmeliğe kabul yönünde oy veren bir başka RTÜK üyesi Doç. Dr. Hamit Ersoy ise eleştiri ve kaygıların haksız olduğu görüşünde.

Hamit Ersoy, yönetmelikte abonelik bilgi ve belgelerinin istendiğine dair herhangi bir düzenleme bulunmadığını ve bu yayın platformlarından gerekli ücretin alınabilmesi için yalnızca brüt gelirlerini kendilerine bildirilmesini istediklerini savundu.

Ersoy, söz konusu yönetmeliğin yasal dayanağının Mart ayında yapılan yeni düzenlemeler olduğunu ve Avrupa Birliği (AB) direktiflerine uygun bir şekilde yapıldığını söyledi.

2011 yılından bu yana Adalet ve Kalkınma Partisi kontenjanından RTÜK üyesi olan Ersoy, "Ben RTÜK üyesi olmanın yanında AB'nin RTÜK'teki temas noktasıyım. AB, Görsel İşitsel Medya Hizmetleri Direktifi'nde yaptığı güncelleme ile isteğe bağlı yayın platformlarına denetim getiriyor. Bu, Kasım ayında yasalaşacak. Biz de aday ülke olarak bu direktifi uygulamak zorundayız. Biz onlardan erken yapıyoruz. Bu düzenleme AB tavsiyelerine uygun"dedi.

AB'den yeni düzenleme


AB, son dönemde yaptığı bir dizi düzenlemeyle isteğe bağlı yayın ve video sosyal medya platformlarının tabi olduğu uygulamalarda değişikliğe gitti.

Üzerinde uzlaşmaya varılan ve önümüzdeki aylarda yasalaşması beklenen yeni düzenlemeler kapsamında, Netflix ve Amazon Prime gibi isteğe bağlı yayın hizmeti sunan platformların içeriklerinin en az yüzde 30'unun yerel içeriklerden oluşması şartı getiriliyor. Ayrıca gündüz vakti izlenebilen içeriklerde reklam sınırlaması ve çocuk programlarına dair bazı yeni düzenlemelerin de getirilmesi öngörülüyor.

Hamit Ersoy, yeni RTÜK yönetmeliğinin internete değil, içeriğe denetleme getirdiğini de sözlerine ekledi.

Ersoy, "İnternet üzerinden yayın yapan bu platformların içeriği de karasal yayın, uydu yayını gibi mecralardan yapılan yayınlar gibi denetime tabi olacak. Burada interneti değil, yayın için burayı mecra olarak kullananları ele alıyoruz" dedi.

Yönetmeliğin açık olmayan ve muğlak ifadelerle yazıldığı eleştirilerinin de haksız olduğunu belirten Ersoy, "Çıktığında herkes görecek, yönetmelik açık ifadelerle yazıldı. Tam bir sayfası sadece tanımlara ayrıldı" diye konuştu.


Prof. Dr. Akdeniz: Türkiye, Netflix'i yasaklayan ilk ülke olabilir


Ancak, Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yaman Akdeniz de yönetmeliğin anlaşılması zor ifadeler içerdiği eleştirisi yapan isimler arasında yer alıyor.

Taslağı okuduğunda "hiçbir şey anlamadığını" söyleyen Akdeniz, özellikle anlaşılmayacak şekilde yazıldığını ve ifadelerin muğlak bırakıldığını öne sürdü.

Yaman Akdeniz, yönetmeliği okuduğunda sadece isteğe bağlı yayın platformlarının değil, internet üzerinden video içeriği sunan haber sitelerinin kapsam dışı kaldığını ve kapatılamayacağını ya da erişim engellemesi getirilemeyeceğini net bir şekilde söyleyemediğini belirtti.

Akdeniz, "Eskiden erişim yasakları içerikle ilgiliydi. Bir siteye ya da URL'ye neden, kimin talebiyle erişim yasağı getirildiğini öğrenebiliyorduk. Şimdi mahkeme, (video yayını yapan haber kuruluşları da) dahil bazı sitelere lisansı olmadığı gerekçesiyle erişimi durdurabilir" dedi.

Yapılan düzenlemenin AB ile hiçbir ilgisi olmadığını da savunan Akdeniz, Türkiye'de halihazırda yürürlükte olan 5651 sayılı kanunla 200 binden fazla alan adının ve 150 binden fazla da URL'nin erişime engellediğini ve yeni yönetmeliğin bu yapıya ek olarak çıkarıldığını aktardı.

Akdeniz, "İnternete büyük sansür geliyor. Türkiye, Netflix'i yasaklayan ilk ülke olabilir. Şimdi bakalım Netflix ya da Amazon Prime gibi platformlar kendi içeriklerinde buzlama, çiçek koyma gibi talepleri kabul edecek mi?" dedi.
banner3
Yorumlar (0)
12°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 19 41
2. Fenerbahçe 19 39
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Trabzonspor 20 33
6. Alanyaspor 19 31
7. Hatayspor 19 31
8. Karagümrük 19 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Bursaspor 18 30
7. Tuzlaspor 17 30
8. Ankara Keçiörengücü 17 28
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 16 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Burnley 18 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 17 44
2. Real Madrid 18 37
3. Sevilla 19 36
4. Barcelona 18 34
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 19 28
8. Real Betis 20 27
9. Cádiz 20 24
10. Levante 19 23
11. Getafe 18 23
12. Celta de Vigo 19 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 19 20
15. Real Valladolid 20 20
16. Eibar 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 19 16
20. Huesca 20 13
Günün Karikatürü Tümü