Zorava Çayı'nda ikinci HES girişimi

  SİİRT-ÖTEKİLERİN GÜNDEMİ:  Ilısu Barajıyla akarsu niteliğini kaybeden Botan Çayı'nın kollarından biri olan Zorava Çayı'nda 5 yıl aradan sonra ikinci HES projesi yapılmak isteniyor. Kuşdalı köy halkı, ikinci HES'in yapılmasını istemediklerini dile getirdi.

Manşet 08.10.2020, 06:46 08.10.2020, 06:46
1
Zorava Çayı'nda ikinci HES girişimi

 

SİİRT-ÖTEKİLERİN GÜNDEMİ:  Ilısu Barajıyla akarsu niteliğini kaybeden Botan Çayı'nın kollarından biri olan Zorava Çayı'nda 5 yıl aradan sonra ikinci HES projesi yapılmak isteniyor. Kuşdalı köy halkı, ikinci HES'in yapılmasını istemediklerini dile getirdi.

Siirt’in Eruh ilçesine bağlı Kuşdalı (Şavura) köyünde geçen Zorava Çayı'nda, 2015 yılında köylülerin tepkilerine rağmen Hidroelektrik Santrali (HES) projesi yapıldı. Aradan geçen beş yılın ardından tamamlanan projeye yaklaşık 7-8 kilometre yakınında yeni bir HES projesi yapılmak isteniyor. Devlet Su İşleri (DSİ) ile Tigris Enerji Üretim A.Ş. tarafından ortak inşa edilecek proje, 21 Mart 2019 tarihinde “Mergi Regülatörü ve Hidroelektrik Enerji Üretim Tesisi için Su Kullanım Hakkı Anlaşması” kapsamında imzalandı.


YÜRÜTMEYİ DURDURMA KARARI 


Firma ile yapılan anlaşma sonrası hazırlanan ÇED Raporunun usule uygun yapılmadığı için köylüler, yürütmeyi durdurmak amacıyla 25 Nisan 2019 tarihinde Siirt İdare Mahkemesi'ne başvurdu. 30 Nisan 2019 tarihinde Siirt İdare Mahkemesi, "Dava konusu işlemin uygulanması halinde yapılması planlanan projenin inşaata başlanabileceği, projenin ekolojik dengeyi etkileyebileceği, bu durumun ise telafisi imkansız veya güç zararlara sebebiyet vereceği hususları dikkate alarak” yürütmeyi durdurma kararı verdi. Kararın ardından projenin sürdürülme girişimleri nedeniyle köylüler ikinci defa ÇED raporunun usule uygun yapılmadığı gerekçesiyle mahkemeye başvuruda bulundu. Mahkeme, 10 Haziran 2019 tarihinde ikinci kez yürütmeyi durdurma kararı verdi. İdare Mahkemesi'nde ÇED Raporunun iptaline ilişkin davanın son duruşması, 23 Eylül 2020 tarihinde görüldü. Duruşmanın ardından davanın karara bağlanacağı ve 15 gün içinde kararın avukatlara tebliğ edileceği belirtildi. Karara ilişkin henüz bir tebliğ yapılmazken, köylüler her koşulda mücadele edeceklerini ve HES'in doğalarına zarar vermesini engelleyeceklerini vurguladı.


‘İNSANLAR SUDAN UZAKLAŞTI’


Bölge sakinlerinden Bünyamin Sezgin, HES'in doğaya zarardan başka bir şey getirmediğini ve bu yüzden suyun korunması gerektiğini dile getirdi. Zorava Çayı'nın insanlara, canlılara ve doğaya faydasına dikkati çeken Sezgin, "Onca insan bu suya zarar vermeden geçimini sağlıyor. Siirt'te Ilısu barajı yapıldı, insanlar Botan Nehri'nden koparıldı. Eskiden insanlar nehrin kenarına iniyordu, şimdi insanlar sudan uzaklaştı. Siirt'teki buraya pikniğe, gezmeye gelerek nefes alıyor" diyerek HES'in derhal iptal edilmesini istedi.


Köylülerden Adile Batur suyun insan ve doğaya faydasını anlatarak bölgenin güzelliğine dokunulmaması gerektiğine işaret etti. Atalarının yüzlerce yıldır Eruh'un doğal güzelliğine zarar vermeden yaşadığına vurgu yapan Batur, "Buranın yok edileceğini duyunca insanın içi yanıyor. Şehirde kimse geçinemiyor. Köyümüz bizim her şeyimizdir. Topraklarımıza, suyumuza dokunmalarını istemiyorum" dedi.


SUYUN KENARINDA YENİ BİR EV YAPIYOR


Atalarının topraklarını korumak amacıyla su kenarında yeni bir ev inşa ettiği sırada konuştuğumuz Abdulaziz Batur de "Suyu takip edince buradan köye kadar gidersiniz, ama kışın ulaşımı zordur. İlk HES'i yapanlar burada bir yol dahi yapmadı. Yolumuzun hali ortadadır. Ne yapalım buranın yok edilmesine izin mi verelim" diye tepkisini gösterdi.


'KAMU YARARI YOK'


Köy halkından olan ve aynı zamanda Enerji Mühendisi Yekta Batur de köylülerin dayanışma içinde olduğunu ve HES'e izin vermeyeceklerini söyledi. Batur, enerji ihtiyacının farklı şekilde doğayı koruyarak rüzgar veya güneş enerji sistemleriyle sağlanabileceğine hatırlattı. Yıllardır barajların olumsuz etkilerini yaşayarak deneyimlediklerini belirten Batur, "Şu an Siirt'te yapılan barajlarla doğa yok edildi. Yapılan bu yıkımlardan dolayı biz köylüler de etkileniyoruz. Bakın burada daha önce bir HES yapıldı. Şu an biz bu suyun debisini hesaplayamıyoruz. Kimi zaman kurak, kimi zaman ise yüksek oluyor. Suya erişim köyde azaldı. Eğer yeni HES yapılırsa nereye gideriz, emeğimiz ne olacak? Köylüler olarak maddi ve manevi olarak kazancımız olsa bu barajı biz yaptırırız. Biz asla burada maddi bir şey istemiyoruz. Tek istediğimiz oksijeni rahatça teneffüs etmek" dedi.

Mücadele kararlılıklarını dile getiren Batur, şöyle devam etti: "Bakın Almanya'nın bugün enerji ihtiyacını yüzde 20’sini yenilenebilir enerjiden sağlıyor. Biz de ise halen HES'ler ile enerji üretimden bahsediliyor. Siirt'te betondan sıkılan insanlar buraya geliyor. Burada bir kamuoyu yararı yok. Sadece bir kişinin zengin olma durumu var. Burada fazla enerji üretilecek bir durum yok. Doğanın korunması gerekiyor."


'HES'İ İSTEMİYORUM'


Hayvancılık ve tarım ile geçimini sağlayan 73 yaşındaki Yusuf Polat ise doğayı koruyacaklarını vurgulayarak, şunları söyledi: "Yüz yıllardır bu toprakları işletiyor. Kumulaştırmada vatandaşlar, hadi dava yolu ile haklarını aldılar diyelim. Paramı aldım, az ya da çok, fark etmez? Peki bu doğa ne olacak? Buradaki canlılara ne olacak? Burada tek bir kişi kazanacak, peki diğer köylüler, diğer insanlar onlara ne olacak? Burada yapılan şahsi bir kazançtan başka bir şey değildir. Tüm halkın birlik olup doğasını koruması gerekiyor. Yanı başımızda Ilısu Barajı yapıldı onca insan nerede şimdi? Tarihi yok ettiler. Burada yapılacak HES sadece bizim köye değil tüm bu halkın doğasına zarar verecek. HES'i istemiyorum."


MA / Metin Yoksu 
Yorumlar (0)
6
hafif yağmur
Günün Anketi Tümü
Olası bir erken seçimde hangi ittifaka oy verirsiniz?
Olası bir erken seçimde hangi ittifaka oy verirsiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. Southampton 10 17
6. Wolverhampton 10 17
7. Everton 10 16
8. M. United 9 16
9. Aston Villa 8 15
10. Man City 9 15
11. West Ham 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7