banner9

banner8

Rusya-Ukrayna Savaşı: Slav sahasında neler yaşanıyor?

Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın atmosferi gittikçe değişiyor. Moskova yönetimi Herson'dan çekilme sinyalleri verirken, Kiev tarafı temkinli hareket ediyor. 

Medya 11.11.2022, 09:16 11.11.2022, 10:13
7
Rusya-Ukrayna Savaşı: Slav sahasında neler yaşanıyor?
banner44

HABER MERKEZİ - Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın atmosferi gittikçe değişiyor. Moskova yönetimi Herson'dan çekilme sinyalleri verirken, Kiev tarafı temkinli hareket ediyor. 

Rusya-Ukrayna Savaşı yaklaşık 9 aydır devam ediyor. İki taraftan toplam 200 bin kişinin öldüğü iddia ediliyor. Batı bloğu ve Rusya arasında adeta bir "quid pro quo (kısasa kısas)" yaşanıyor. Bir taraftan çarlık hayalleri kuran "otokratik" Rusya, diğer taraftan dünyayı tek bir gücün patronajı altında tutmaya çalışan "özgür" Batı ve onun çizme boyacısı Banderacılar. Milyonlarca Ukraynalı topraklarını terk-i diyar etti. Kentler tanınmaz hale geldi. Ekosistem büyük bir tehdit altında. Gezegen nükleer bir savaşın eşiğinde. 

BİRBİRİNİ BOĞAZLAYAN ULUS-DEVLETLER

Sovyetler Birliği'nin yıkılması ile birlikte mevcut sahanın "huzura ereceği" düşünülüyordu. Tüm kötülüklerin bittiği "muştulanıyordu". Lakin 15 Sovyet cumhuriyeti "ulus-devlet" mertebesine ulaştı. Sınır fetişizmi türedi. Bu kez ulus-devletler birbirini "boğazlamaya" başladı. Post-Sovyet sahası Mao Zedong'un tabiriyle "zone de tempête (fırtına bölgesi)" haline büründü. Elinde bıçkı ile gezen otokratlar arz-ı endam etti. Kazakistan'da Nursultan Nazarbayev, Özbekistan'da İslam Kerimov, Tacikistan'da İmamali Rahman, Azerbaycan'da Aliyevler, Belarus'ta Aleksandr Lukaşenko ve Rusya Federasyonu'nda Vladimir Putin. Hepsinin ortak özelliği Sovyet sistemini "totaliter" olarak yaftalayıp topluma "cennet" vaat etmeleriydi. Ancak gelinen noktada bizzat kendileri "gayya kuyusuna" düştüler. 

İMPARATORLUK ÖZLEMİ

Tarihler 24 Şubat 2022'yi gösterdiğinde Putin yönetimi Ukrayna'yı neo-nazilerden "temizlemek" için düğmeye bastı. Bu hamle baştan sona "irredantizm" kokuyordu. Yani eski imparatorluk topraklarına ulaşma özlemi vardı. Neo-nazilerden temizleme bir yanılsamaydı. Ne var ki Putin 28 Ekim'de Valdai Tartışma Kulübü'nde baklayı ağzından çıkardı. Ukrayna'nın "yapay" bir devlet olduğunu beyan etti. Halbuki orada artık Rusça'dan tamamen ayrışmış bir dil var. Bu dil temelinde şekillenen bir kimlik var. Bu gerçeği 1917 Ekim Devrimi esnasında Bolşevikler göz ardı etmemişlerdi. Nitekim Aralık 1917'de Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ilan edildi. Her ne kadar Lenin'in "Rusya'da Kapitalizmin Gelişmesi" adlı kitabında Ukrayna sözcüğü yerine "Novorossiya" tabiri geçse de Bolşevik akıl "kendi kaderini tayin hakkı" konusunda duyarlıydı. Putin yönetimi yeniden Novorossiya veya Malorossiya aklını egemen kılmaya çalışıyor. 

II. NİKOLAY’IN AKIBETİ

Putin hükümeti bilindiği üzere “askeri operasyon” şiarıyla yola çıktı. Yani kendisine destek veren “yığınları” bu savaşa dahil etmeyecekti. Planına göre birkaç ay içinde Kiev yönetimini hafif kayıplarla “esir” alacaktı. Lakin evdeki hesap çarşıya uymadı. Bu durum tıpkı son Rus Çarı II. Nikolay’ın “basiretsizliğine” benziyor. O da Birinci Dünya Savaşı’nda 6-7 ayda hedeflere (Galiçya, Türkiye Ermenistanı vs.) ulaşılacağını düşündü. Ancak savaş 4 yıl sürdü. II. Nikolay savaş boyunca çok sayıda general ve bakan değişikliğine gittiyse de “hezimetten” kurtulamadı. Örneğin Dışişleri Bakanı Sergey Sazonov görevden alındı, yerine Boris Stürmer getirildi. Yine Savaş Bakanı Vladimir Suhomlinov dümeni yönetemeyince yerine Aleksey Polivanov atandı. Alman casusluğu, rüşvet, sefahat söylentileri sarayı paranoyaklaştırdı. Rus çarı, “motoru bozuk aracı şoför değiştirerek” hareket ettirmeye çalıştı. Sonunda çar, ailesi ve tahtı “remad” oldu. Savaşın başındaki geniş halk kitlesi ve tantana tuzla buz oldu. 

SURİYE KASABI DVORNİKOV

Putin yönetimi de şu ana kadar savaş arenasında iki kez “general” değişikliği yapmak zorunda kaldı. Birincisi 9 Nisan’da atanan Aleksandr Dvornikov’tu. “Suriye kasabı” olarak adlandırılan Dvornikov acımasızlığıyla nam salmış biri. Göreve geldiği gibi Kramatorsk’ta bir tren istasyonuna saldırı oldu ve 52 kişi hayatını kaybetti. Dvornikov’un bu emri verdiği ve “efendisinin” övgülerine layık olmaya çalıştığı sıklıkla dile getirildi. Kremlin, Dvornikov’un katı emirleri sayesinde sahada daha hızlı ilerlemek ve 9 Mayıs “Zafer Bayramı’nda” halka yeni bir “hediye” vermek istedi. Ancak düş kırıklığına uğradı. 

‘ELDEKİ SERÇE, GÖKYÜZÜNDEKİ TURNADAN YEĞDİR’

Bu arada Ukrayna ordusunun NATO tarafından etkili askeri teçhizatla (HIMARS, Caesar obüsleri, M777 obüsleri, Harpoon füzeleri vs.)  “mücehhez” hale gelmesi Moskova’nın uykularını daha da kaçırdı. Özellikle 6 Eylül 2022’den itibaren tehlike çanları çalmaya başladı. Bu tarihte Ukrayna ordusu “taarruz” pozisyonuna geçti. Rus askerinin sahadaki ilerleyişine gem vurdu. Artık Putin yönetimi için elindekiyle yetinmek kaldı. Rusların bir atasözü vardır “elindeki serçe, gökyüzündeki turnadan yeğdir” diye. Putin elindeki serçeyi tutmak için eylül ayının son günlerinde bir referandum yaptı. Donetsk, Lugansk, Herson ve Zaporijya oblastlarını kendi himayesi altına aldı. Tarihte sık sık tesadüf edilen “sopalı plebisitin” bir örneği de bu oblastlarda yaşandı. Tıpkı Osmanlı Devleti’nin 1918 yılında Elviye-i Selâse’de (Kars, Ardahan, Batum) yaptığı gibi. 

GENERAL ARMAGEDDON

Referandumla birlikte müzakerelere hazır olduğunu beyan eden Moskova hükümeti aslında “artık bu savaşa devam edecek kudretim kalmadı” demek istedi. Lakin NATO’nun kundağına sarılmış Kiev yönetimi “müzakereyi” kabul etmedi. Hali hazırda İzyum, Kupiansk, Balakliya, Lyman gibi kentleri geri alan Zelenskiy idaresi Kremlin’in “yumuşak karnını” yakaladı. Cephede işlerin yolunda gitmediğini gören Putin yönetimi 8 Ekim’de komutayı Dvornikov’un yerine General Sergey Surovikin’e teslim etti. Surovikin nam-ı diğer General Armageddon da “gaddarlığıyla” mimlenmişti. O da selefi gibi göreve geldiği ilk gün Ukrayna’daki kentlere roketler yağdırdı. İtaat ve sadakat bunu gerektiriyordu. Surovikin'in "acımasızlığı" Kremlin'e yarar getirecek mi? Herson'da görüldüğü kadarıyla pek değil. Ondan şaşırtıcı bir "mucize" bekleniyordu. Duvarı kafa ile kırmak mümkün olacak mı? Önümüzdeki süreçte açıklık kazanacaktır. 

EJDERHA DİŞLERİ EKTİ, PİRELER BİÇEBİLİR

Kremlin için savaşın bundan sonraki sahnesi karabasanlara dönüşebilir. Hiç gönüllü olmadığı seferberlik kararının bedeli ağır olabilir. Hem cephede asker kayıpları artabilir hem referandum yaptırdığı oblastları (Herson'daki panorama tesadüf değil) kaybedebilir hem de ekonomik olarak bir girdaba düşebilir. Örneğin cepheye gönderilen 300 bin askerin 6 aylık toplam maliyetinin 20 ila 30 milyar dolar olacağı tahmin ediliyor. Marx’ın o ünlü deyimiyle savaşın başında “ejderha dişleri eken Kremlin, bir anda pireler biçebilir.”

PUTİN’İN ÖNÜNDE 3 SEÇENEK VAR

Birkaç ay veya yıl sonra iktidarının ve popülaritesinin sarsıldığını gören Putin nasıl bir reaksiyon gösterebilir? Önünde üç seçenek var. Birincisi dünyayı bir tahıl krizine sürükleyip ve açlıkla karşı karşıya bıraktırıp NATO’ya geri adım attırmak. İkincisi kış aylarında doğalgazı tamamen kesmek ve Avrupa ülkelerini “dondurmak”. Üçüncüsü taktik nükleer silah kullanmak. Eğer üçüncüsüne başvurursa kendisi için de bir intihar olabilir. Zira küçük çaplı nükleer saldırının kısa sürede geniş çaplı bir savaşa evrilmesi yüksek ihtimaldir. 

TÜRKİYE’Yİ KÜRTLERE TERCİH EDEBİLİR

Bütün bu keşmekeşte Putin için en önemli “istinadgâh” Erdoğan hükümetidir. Ankara yönetimi yaptırımları delmek ve nefes almak için bir pencere işlevi görüyor. Kremlin, Erdoğan’ı kendi “bostanbaşı” olarak telakki ediyor. Bu rolü oynaması için genel seçimler öncesi gerekli “desteği” veriyor ve vermeye devam edecektir. Tıpkı Sovyet yönetiminin 1920’li ve 1930’lu yıllarda yaptığı gibi Türkiye’yi kendi çıkarı için Kürtlerin kazanımlarına tercih edebilir. 

*İsmet Konak - Gazeteci

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
Bu Pazar Erken Seçim Olsa Oyunuzu Hangi İttifak'ına  verirsiniz?
Bu Pazar Erken Seçim Olsa Oyunuzu Hangi İttifak'ına verirsiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 14 25
4. Pendikspor 14 25
5. Bodrumspor 15 25
6. Keçiörengücü 14 25
7. Boluspor 14 25
8. Bandırmaspor 15 24
9. Manisa FK 14 23
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Günün Karikatürü Tümü