17.10.2021, 02:15 305

Rozerîn Ne İçin Yaşadı?

Rozerîn Ne İçin Yaşadı?

Bal rengi şehirde, Mezopotamya Ovası’nın uçsuz bucaksız, engin bir deniz gibi göründüğü o taş evlerin birinde yaşıyordu. Evleri en tepedeydi. Mardin’de güven ve samimiyetin iç içe örülmüş dar, inişli çıkışlı sokaklardan oluşan, taştan inşa edildiği o evlerden biriydi. Cami ve kiliseler evlerinden görünüyordu. Yaz aylarında güneşin mavi ile karışarak düştüğü ova, gözleri kamaştırırdı. Ama Mardin, her daim bal renginde görünürdü, tıpkı Rozerîn’in saçları gibi. Gün doğumundan batımına kadarki güneşin dönüşü ayrı ayrı parlaklıkta izleniyordu. Arkadaşlarıyla korkusuzca oynarlardı o sokaklarda. İstediği sokağa girer çıkarlardı. Sadece abbaralarda oyun oynamaları yasaktı.

Uyuduğu odanın penceresini gölgeleyen hiçbir şey yoktu. O sabah yine güneş, o bal rengi saçlarını yıkarken uyandı. Mutfakta ateşte kaynayan sütün kokusu geldi ilk burnuna. Ev kalabalıktı, tüm kardeşler çoktan uyanmıştı. İç avludaki kuyudan su çekip elini yüzünü yıkadı ve mutfağa koşturdu. Anasının yaptığı bazlama hâlâ sıcaktı kahvaltı sofrası çar çabuk kuruldu. Sıcak bazlamaya tereyağını ablası sürdü, verdi eline. Sütünü tam bitirememişti ki komşu arkadaşlarının avludan seslenişiyle fırladı sofradan. Kendi evlerinden birkaç ev sonrası bir damda oyun oynamaya başladılar. Öylesine dalmışlardı ki oyunlarına, damın sokak tarafının ta ucunda durduğunun farkında değildi. Kocaman bir eşek arısı sanki düşmanı gibi saldırdı. Rozerîn kaçmak için geri adım atınca aşağıya düştü. Düşmesiyle yokuş aşağı, top gibi yuvarlanması ve çığlık atması da bir oldu. Arkadaşları hemen yanına koşturdu; ama Rozerîn kalkamadı yerinden. Eve haber verdiler. Anne ve kardeşler korkuyla koşturdu, onu kucaklayıp eve getirdiler.

Yedi yaşındayken geçirdiği bu talihsiz kazanın üzerinden tam on beş yıl geçmişti. Babasının Qamişlo’dan dönüşüne kadar, on gün boyunca anası Mardin’de doktorlara götürmüş, acil tedaviler uygulanmış, yine de acıları dinmemişti. Babası geldiğinde ona Midyat’tan ünlü Süryani bir doktor getirmişti; o da çare olamadı. Ağrıları acıları azar azar kayboldu; ama yürüyemedi bir daha. Kendi yaşıtları ilkokulu bitirdiğinde onun acıları henüz hafiflemişti. Rozerîn, hâlâ aynı pencere önünde, yerini değiştirmek istemediği için yatıyor. Güneş, bıkıp usanmadan yıkadı o bal rengi saçlarını yıllarca…

O gün misafirleri vardı, erkenden hazırlığa girişmişti anası. Rozerîn kendisi indi yatağından. Kolları öyle güçlenmişti ki kendini taşımaktan, anasının anlattığı çirok, dinlediği stran ve kilamları halılara dokumaktan. Misafirleri Cizre Botan’dan gelen Dengbêj - oğuldu. İlk defa misafir oluyorlardı. Tüm kardeşler evlenmiş evden çekilmişlerdi. Rozerîn, o güçlü kollarıyla her daim anasının yanındaydı ve yardımcısıydı. Gelen misafirler usulünce ağırlandı. Dengbêjlik geleneğini sürdüren baba-oğlu, komşuların heyecanla bekledikleri kilamlar için evin geniş salonunda ağırlamışlardı. Misafirlere yemekten sonra közde yapılan kahvelerden ikram edildikten sonra, ilk kilam babadan başladı. Kadınlar yan odada ve mutfaktaydılar. Rozerîn’ de mutfakta ocak başındaydı. Herkes sessizce, kimi zaman gözyaşı dökerek, vücutları ve başlarıyla hafif ritimler tutarak dinlediler. İki saate yakın söylendi, yüreklerin tellerini titreten o kilamlar. Bir ara verildi, kahve için. Genç Dengbêj, mutfağa köz almak için geldi. Rozerîn oturuyordu hemen ocağın yanı başında. Urfa’nın ceylanlarını andıran o gözlerle bakıştılar gençle. Metalden eyişe doldurdu közleri ve uzattı oğlana. Her bir köz sanki yüreğine yapışıyordu o an. Eyişi Rozerîn’in elinden alırken bir kez daha bakıştılar ve salona geçti. Bir saat sonra Dengbêj oğulun bir stranla duyuldu sesi. Bu bir aşk stranıydı. Rozerîn’in yüreğindeki közler alev almıştı adeta. Ardından bir kilama başladı, daha önce dinlemişti Erivan Radyosu’ndan. Radyonun sesi dışarıya gitmesin diye dokuma yaparken kirkiti hızlıca vura vura dinlediği kilamlardan biriydi.

Dengbêjlerin icrası bittikten sonra gece geç saatte dağıldı dinleyiciler. Misafirleri yatıya kaldılar. Onlar için döşekler serildi, uyumadan önce istek ve ihtiyaçları soruldu. Herkes odasına çekildi. Rozerîn’i o gece uyku tutmadı. Yüreğindeki alev uyutmamıştı. O sabah, güneş ışıklarının saçlarını yıkamasını beklemeden indi yatağından. Mutfağa geçip küllerin içindeki sönmemiş közleri karıştırıp yeniden harladı ocağı. Meşe odununu ilk yanmaya başladığı andaki kokusunu çekti içine derince. Kahvaltıya hazırlık için güğümle koydu suyu. Ocağın başında omzunu ve başını duvara dayayıp alevleri seyre daldı. Kahretti bu sabah… “Hayalini bile kuramam!”dedi kendi kendine.

Mahallenin tüm delikanlıları hepsi biliyordu onun durumunu. Daracık sokakların kapı önleri, iki adımlık olduğundan komşuların sohbet yeriydi. Bazen o da katılırdı bu sohbetlere. Gelen geçen selamlaşır, delikanlılar acıyarak ama saygıyla selam verip geçerlerdi. Genç Dengbêj onun yürüyemediğini bilmiyordu, otururken bakışmışlardı. Bilse, o da acıyarak bakardı. Hep acınası… Oysa kollarıyla evi çekip çeviriyor, yapamadığı iş yoktu.” Bir ev dolusu çocuğa bile bakabilirim” dedi kendi kendine. Ahh, bir de şöyle salını salını, endamını göstererek yürüyebilseydi, daha neler yapabilirdi... Düşünceleri ve umutsuzluğu arasında gidip gelirken güğümdeki su kaynama sesi çıkarmaya başlamıştı ki anası girdi mutfağa.

Kızının başını okşayarak günaydınlaşıp çorba için malzemeleri getirip koydu yanına. Kahvaltı için Lebeniye çorbası kısa sürede hazırdı. Misafirler için yine salonda serildi sofra. Kaçak çay çoktan demini almıştı. Mutfakta hizmet ederken bir ara salona geçip kollarının gücünü göstermeyi düşündü; ama hemen vazgeçti. Aşk yerine acılı ve şaşırmış bakışlar aklında kalsın istemedi. Misafirler, çaydan hemen sonra yola koyulurlarken Rozerîn’in dokuduğu bir duvar halısı hediye edildi. Yol boyunca, oğul Dengbêj’in mırıldanarak söylediği stranlardan anlar babası, oğlunun gönlünden geçenleri. Rozerîn’in durumunu söyler ona. Daha gidecekleri yere varmadan susmuştur o mırıldanan aşk stranları…

Rozerîn’in stranlardan duyduğu aşkların dışında, artık kendi hayalleri ve lal-u aşkı vardı. Öyle dokudu öyle dokudu ki o halıları, her biri muhteşem birer tablo gibiydi. Lal-u aşkının stranlarını ilmek ilmek söyledi. Bahtsız hayatını, kadınların sadece cenazelerde ağıt yakmalarına verilen iznin; ama kilamlarına vurulan yasakları rengârenk, motif motif ilmekledi halılarına. Ve o kilamları genç Dengbêj’in sesiyle dokudu her bir halıya. Dokuma odasına ikinci bir tevn kurdurdu babasına. Birinde yün, diğerinde ipek halılar, heybeler, örtüler dokudu. Satışlar, verilen hediyelerle tanınır, beğenilir oldu dokudukları. Yıllar sonra nam saldı Bakur’da. Kadınların, dile getiremediği aşkları, hem cins hem de kültürel olarak yaşadıkları baskı ve zulmü sanata dönüştürmesiyle ünlenen Rojhîlat halılarıyla yarışır olmuştu. Ana- babasını toprağa, daimi devirlere uğurladıktan sonra tevnin başından hiç ayrılmadı. İlmek atarken, kirkitle doyasıya döverken, düşünceleri takılıyordu: ” Rozerîn ne için yaşadı? ” sorusuna. Elli beşinde, sorusunun cevabını dokurken, felek önce yarısını sonra tamamını aldığı vuruşu yapar kalbine. Geride en az beş asır dayanabilen; kendine sorduğu sorunun cevabı, anadilinde stran ve kilamlarının anlatıldığı dokumaları kalır.

Yorumlar (2)
Kemal Erdem 2 ay önce
Kaleminize yüreğinize sağlık Hocam, çok duygulandım.
Sevim Alagöz 2 ay önce
Kemal Erdem bey, yüreğinize değdiyse ne mutlu bana. Teşekkür ederim.
13
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
"Erken seçim olursa Cumhurbaşkanı kim olmalıdır? "
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Brentford 13 16
12. Crystal Palace 14 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Leeds United 14 15
16. Southampton 13 14
17. Watford 13 13
18. Norwich City 14 10
19. Burnley 12 9
20. Newcastle 14 7
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7
Günün Karikatürü Tümü
banner56