Gazeteci Oktay Candemir yazdı: 90 kuşağı artık 40 yaşında...!

90 kuşağı artık 40 yaşında. .

Manşet 04.10.2018, 19:15 04.10.2018, 19:15
2
Gazeteci Oktay Candemir yazdı: 90 kuşağı artık 40 yaşında...!

90 kuşağı artık 40 yaşında...!


90'larda binlerce insan öldürülürken, batıda bir kuşak televizyonun karşısında büyüdüğü ve o günün televizyonlarında 90'larda Van, Batman, Amed, Şırnak, Hakkari'de neler olduğu gerçeğiyle yayınlanmadığı için haliyle, batı toplumu faili meçhullerden, işkencelerden, köylerin boşaltıldığından bihaberdi. Burada yaşananlara ilişkin televizyonlardan en çok duydukları, "Güvenlik güçlerinin teslim ol çağrısına ateşle karşılık veren bir grup terörist ölü olarak ele geçirildi" şeklindeki kaynağı TSK olan haberlerdi.

Oktay Candemir


Geçenlerde bir televizyon programında izledim. Batı illerinde sokakta yürüyen orta yaş insanlara “90’lar denildiğinde aklınıza ne geliyor?” diye soruldu.

“Maraba Televole”, “Medyum Memiş”, “Oynama şıkıdım”, “Reha Muhtar” ve “Saklambaç programı”, “Susam Sokağı” diyenler çoğunluktaydı. Bunların çok ötesine giden bir yurttaş “Uğur Mumcu”‘ dedi.

Batı illerinde yapılan bu röportajların çıkardığı sonuç, Batı toplumunun televizyon kuşağı olduğunu gösteriyordu. Politik düzeyleri Uğur Mumcu’nun suikastını hatırlayacak kadardı.

Oysa aynı soruyu gelip Şırnak’ta, Amed’de, Van’da, Batman’da, Digor’da, Dersim’de sorsalar alacakları cevapların listesi bayağı uzun olurdu:

‘Faili meçhuller’, ‘Köy boşaltmalar’,’JİTEM’, ‘Özel Harekat’, ‘Duvarlara yazılan yazılar, kapılara konan çarpılar’, ‘Beyaz Toroslar’, ‘İşkenceler’, ‘Digor’da öldürülen köylüler’, ‘Yeşil’, ‘General Zinnar’, ‘Tansu Çiller’, ‘Mehmet Ağar’, ‘Susurluk’, ‘Hizbullah’ ya da ‘Apê Musa’, ‘Vedat Aydın’ gibi öldürülen onlarca gazeteci…

Bu yüzden devlet zihniyetinin hiçbir zaman bu kuşağa ’90’lar size neyi hatırlatıyor? diye soracağını sanmıyorum.

90’larda binlerce insan öldürülürken, batıda bir kuşak televizyonun karşısında büyüdüğü ve o günün televizyonlarında 90’larda Van, Batman, Amed, Şırnak, Hakkari’de neler olduğu gerçeğiyle yayınlanmadığı için haliyle, batı toplumu faili meçhullerden, işkencelerden, köylerin boşaltıldığından bihaberdi. Burada yaşananlara ilişkin televizyonlardan en çok duydukları, “Güvenlik güçlerinin teslim ol çağrısına ateşle karşılık veren bir grup terörist ölü olarak ele geçirildi” şeklindeki kaynağı TSK olan haberlerdi.

Batı illerinde çocuklar böyle büyürken, Kürt 90 kuşağı gizli gizli ‘Dörtlerin Gecesi’ romanını okuyor, bayiden Özgür Gündem gazetesi alabilmek için plan yapıyordu. Radikal İKİ okunuyor, entelektüel tartışmalarla Kürt sorununa barışçıl-demokratik çözümler aranıyordu.

Kahvede, “Arkadaşlar, emniyette polêsler bana ‘Sen iyisin, senin çevren kötüdür’ dediler. Kusura bakmayın artık sizinle ilişkimi kesiyorum” şeklinde espriler yapılıyordu.

Gözaltından yara bere içinden çıkanlar övünçle yaralarını gösteriyorlardı.

Üniversite kampüslerinde Kürt öğrenciler okulu bırakmış, oturma eylemi yapıyordu.

İlk Kürtçe televizyonu da 90 kuşağı gördü.

Bu fırtınalı ortamda erken büyüdü Kürt 90 kuşağı. Newroz ateşinin kitlesel olarak yandığı o ilk kutlamalarla sokağa çıktılar. En fırtınalı zamanları yaşadılar, en yakın arkadaşlarını, aile bireylerini yitirdiler. Vedat Aydın’ın cenazesinde Surlardan halkın üzerine ateş edenleri gördüler, Digor’da güpegündüz cadde ortasında katledilen insanları…

Tüm bunlara tanıklık ederken, henüz 14-15 yaşlarında çocuktu 90 kuşağı.

90’lar devletinin kolay kolay değişmeyeceğini, her şartta neler yapabileceğini 2010’lu yılların ortasından itibaren bir kez daha yaşadılar.

İşte bu yüzden Kürt 90 kuşağı, gelinen aşamada yaşananların arşividir, hafızasıdır.

Bugün neler olduğunu öğrenmek isteyenler 90 kuşağına dönüp “O gün neler oldu?” diye soruyor.

Yeni kuşak ile 90 kuşağı arasında bugünlerde “Devlet bugün mü çok fazla şiddet uyguluyor, yoksa 90’larda mı?” tartışması yaşanıyor. 2015 yılından itibaren başlayan şiddet dalgası ile 1992 ile 1999 arası yaşanan devlet şiddeti mukayese ediliyor.

Bu tartışmalardan henüz hangi dönem daha fazla şiddet uygulandığına dair somut bir karar çıkmadı. Bütün bu tartışmaların ortaya çıkardığı sonuç ise ne yazık ki, iki dönem arasında hiçbir farkın olmadığı yönünde.

Belki de yarısı 90’ların ortamında yaşamını yitirdi, diğer yarısı tesadüfen hayatta kalmış olanlarının en genci bile artık 40 yaşında.

Cumhuriyet tarihinin en önemli zamanlarını yaşamalarına rağmen hâlâ bir dernek sahibi bile değiller.

İçinden geçtiğimiz zor zamanlarda 90 kuşağının birikimine, deneyimine çok ihtiyaç var.

Günü geldiğinde bir dönem aydınlatılacak ise eğer, bu 90 kuşağının tanıklığında olacak.

90 kuşağı nostalji kuşağı değildir, gereken tepkileri koyabilecek bir kuşak olduğunu bugün de ispatlamaya devam ediyor.

* Bu metinde yer alan fikirler yazarına aittir. Gazete Duvar'ın editoryal politikasıyla uyumlu olmak zorunda değildir.
Yorumlar (0)
0
açık
Günün Anketi Tümü
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 18 27
9. Göztepe 19 25
10. Antalyaspor 19 25
11. Malatyaspor 18 24
12. Sivasspor 18 23
13. Başakşehir 19 23
14. Konyaspor 19 22
15. Kasımpaşa 18 22
16. Rizespor 18 21
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 18 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. Leicester City 19 38
2. M. United 18 37
3. Man City 17 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 15 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Sevilla 18 33
5. Villarreal 18 32
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 18 27
8. Cádiz 19 24
9. Celta de Vigo 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 18 22
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12
Günün Karikatürü Tümü