GÜNÜN BİLGİSİ: Yürümeden yüzmeyi öğrenen Moken çocuklar

Andaman denizinde Phuket, Phi Phi ve Kok-Sirin adalarındaki köylerde sayıları 2 bin ile 3 bin arasında göçebe bir halk var. .

Manşet 16.10.2018, 07:50 16.10.2018, 07:50
2
GÜNÜN BİLGİSİ: Yürümeden yüzmeyi öğrenen Moken çocuklar
Andaman denizinde Phuket, Phi Phi ve Kok-Sirin adalarındaki köylerde sayıları 2 bin ile 3 bin arasında göçebe bir halk var... Mokenler ile tanışın...




Tayland sahili yakınında Andaman denizinde Phuket, Phi Phi ve Kok-Sirin adalarındaki köylerde sayıları 2 bin ile 3 bin arasında göçebe bir halk yaşıyor: Mokenler. Moken sözcüğünün anlamı denize dalmış kişi. Çingene oldukları öne sürülen Mokenlerin başka dillere benzemeyen bir dilleri var. Şu anda yaşadıkları yerlere 4 bin yüz yıl önce Çin’den göç ettikleri söyleniyor. Birmanya ve Tayland’ın uzunca bir süre yaşama kültürlerini asimile etme çabalarını boşa çıkaran Mokan halkı, zayıf ve koyu renk saçlı insanlardan oluşuyor.

Zamanlarının büyük bir kısmı ahşap teknelerde geçen Mokenlerin yaşamı denize dayalı. Dolayısıyla çocuklar yürümeyi öğrenmeden önce yüzmeyi öğreniyor ve şaşırtıcı bir fiziksel özelliğe sahipler; deniz altında tıpkı dalış gözlüğü takmış gibi, yunuslar kadar net görebiliyorlar.


TSUNAMİDE EN AZ ÖLÜM MOKANLERDE

Denizle bütünleşmiş olmalarından olsa gerek 2004 yılında Batı-Asya’da meydana gelen ve 200 binden fazla insanın yaşamını kaybettiği tsunami felaketinde en az ölüm Mokanlar arasında yaşanıyor. Yaşamını yitirenler ise yaşlı ve engelli Mokanlar.Mokenlerin bu olağandışı özelliğini araştıran ilk kişi, Kopenhag’dan Phuket adasına uçmaya karar veren İsveç Lund Üniversitesi’nden Biyolog Anna Gislen’dir. Gislen, oradan birkaç saat içinde Koh-Surin takım adalarında kazıklar üzerine kurulu bambu kulübelerde yarı göçebe hayatı yaşayan ilk Moken ailelerine ulaşıyor. Burada Moken çocuklar ile deney yaparak su altında çocukların görme netliğini ölçüyor.


‘GÖZ BEBEKLERİNİ KÜÇÜLTEBİLİYORLAR’

Gislen bu deneyin sonucu BBC’ye yaptığı açıklamada şunları dile getiriyor: “Normalde suya daldığınızda her şey o kadar bulanıktır ki göz uyum sağlama çabasına bile girmez. Bu normal bir refleks değildir. Oysa Moken çocuklar hem göz bebeklerini küçültebiliyor hem de göz merceğinin biçimi değiştirebiliyorlar. Bilindiği üzere fok balıkları ve yunuslar bu özelliğe sahipler.”
‘GÖZLERİ, FOTOĞRAF MAKİNESİ GİBİ’

Anna Gislen daha sonra karşılaştırmalı bir analiz yapmak için, tatil için bu ve diğer komşu adalara gelen yirmi sekiz Avrupalı kız ve erkek çocukla bir deney gerçekleştiriyor. Bu deneylerde su altı kameralarının gösterdiğine göre, su altında Avrupalı çocukların gözbebekleri 2.5 mm çapa ulaşarak genişlemiş; ancak moken çocukları suya daldıklarında, gözbebekleri çapları 1,96 mm’ye kadar düşerek küçülmüştür. Yani Mokenin gözbebekleri, tıpkı alan derinliği ve çözünürlüğünü arttırarak açıklığı daraltan bir fotoğraf makinesi gibidir.
DOĞAL SELEKSİYON MU?

Moken ve Avrupalılar arasındaki bu biyolojik farklılığa karşısında İsveçli araştırmacı tarafından sunulan ilk hipotez, bunun genler ve doğal seleksiyon ile ilgili olduğu yönündeydi. Bunlar birçok nesildir su ortamında yaşıyorlardı ve doğal seleksiyon sonucu su altında bu kadar net görebilme özelliği edinmişlerdi.
Ama Gislen kendi hipotezinden memnun kalmıyor ve bir deney daha yapıyor. İsveç’te Lund şehrinde, bir havuzda dört İsveçli kız çocuğuna birkaç ay süren su altı eğitimi veriyor. Bu eğitimler sonunda çocukların su altına daldıklarında gözbebeklerinin, Moken çocuklarınınki kadar küçüldüğünü gözlüyor. Buradan olayın genlerle ilgisi olmadığı, Mokenlerin mutantlar ya da X-men olmadığı, yalnızca bizimkilerden bütünüyle farklı koşullarda büyüyen çocuklar olduğu gerçeğine ulaşıyor.
‘YUNUS GÖZLER’İNİ KAYBEDİYORLAR

Bu konuda bir diğer ilginç duruma daha ışık tutuyor Gislen. Yetişkin Mokenlerin aynı yetiye sahip olmadığı gerçeğini keşfediyor. Yetişkinler “yunus gözler”ini kaybediyor yani. Bunu da Mokenlerin yaşı ilerledikçe göz merceklerinin esnekliğinin azalmasına bağlıyor.Kaynak: wikipedia.org/ diariodelviajero.com/ gizmodo.com 

banner3
Yorumlar (0)
11°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 19 41
2. Fenerbahçe 19 39
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Alanyaspor 19 31
6. Hatayspor 19 31
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 19 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Sivasspor 19 24
13. Rizespor 19 24
14. Başakşehir 19 23
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 16 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Burnley 18 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 17 44
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 19 33
5. Sevilla 18 33
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 19 28
8. Real Betis 19 26
9. Cádiz 19 24
10. Getafe 18 23
11. Celta de Vigo 19 23
12. Levante 18 22
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 19 20
15. Eibar 19 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 19 16
20. Huesca 19 12
Günün Karikatürü Tümü