12.01.2021, 12:57 8

ABD’deki Faşizan Kalkışma

2021 yılının heyecan yaratan ilk büyük olayı, 6 Ocak’ta ABD Kongresini Başkan Donald Trump’ın taraftarlarının bir süre işgal etmeleri oldu. Kendilerini faşist, sekssiz ve ırkçı olarak tanımlayan Trump taraftarlarının,  Başkanlık seçimlerinin resmileştirileceği oturum öncesi gerçekleştirdiği işgal eylemi, bütün dünyada büyük bir şaşkınlık ve dehşetle izlendi.

Batı’nın ciddi olarak kaygıya kapılmasına, iki şey yol açtı. Birincisi, ABD’de demokrasinin ve kurumların yerleşik olduğuna ilişkin inancın güçlü ve yaygın olmasıydı, ama ABD demokrasisi sarsıldı.

İkincisi ise işgalin bizzat Trump’ın çağrısıyla/talimatıyla gerçekleşmesi ve işgalcilerin Kongre binasına ciddi bir engele karşılaşmadan girebilmiş olmaları. Büyük bir güvenlik açığının varlığı ortaya çıkmış oldu.

“Trump 6 Ocak’taki Kongre oturumunu engelleyemez, hiçbir şey yapamaz” diyenler yanıldı. ABD’nin en etkili gazetelerinden The New York Times’ın 6 Ocak tarihli başyazısının “Başkan, Amerikan Demokrasisine Karşı” manşetiyle çıkmış olmasına rağmen, ABD yetkilileri işin bu noktaya varabileceğini akıllarına getirmek istemediler.

Trump, seçim kampanyasının her aşamasında “seçimlerin çalınmasına her yola başvurarak izin vermeyeceğim” dedi. Bunun, “ne olursa olsun yenilgiyi kabul etmeyeceğim” anlamına geldiği çok açıktı. Trump’ın, Başkanlık döneminde inşa etmeye çalıştığı, “yeni” ABD devletini ve toplumunu sürdürebilmek için, “ABD ordusunun anlaşmazlıkları çözmek üzere göreve çağrılması” fikrini seçim sürecinde dillendirmiş olması, gözünü ne derece kararttığını gösteriyordu.

Ayrımcı, ırkçı, agresif, vahşi kapitalizmin “yeni ABD normları” diyebileceğimiz politikalarının ve siyaset tarzının, ya da Tumpçılığın, 74 milyon 223 bin 755 seçmenden destek almasının işaret ettiği, ABD toplumundaki sosyal değişim ciddiye alınmadı.

ABD demokrasisi ve kurumları testten geçti. Anayasal düzenin güvenlik açıkları ortaya çıktı. 30-40 bin kişinin katıldığı gösteri sonrası, bizzat Trump’ın yönlendirmesiyle gerçekleşen işgal eyleminde sistem sınıfta kaldı.

81 milyon 283 bin 495 oy alan Joe Biden karşısında 7 milyon 59 bin 740 oy farkıyla Temsilciler meclisinde ve Senatoda azınlığa düşmesine rağmen, Trump’ın Başkanlığı bırakmama konusundaki ısrarını, sadece psikolojik sorunlarıyla, kişisel özelikleriyle açıklamaya çalışmanın veya ABD devletinin kurumsal yapısının demokratik oturmuşluğuna güvenmenin sonuçları sarsıcı oldu.

ABD’nin tek kutuplu dünyanın oluşması sonrasında, kendisini dünyanın tek sahibi sanarak içerde ve dışarda izlediği politikaların sonuçlarıdır bunlar. Küreselleşmenin zorunlu gereği olarak sunulan politikaların iflası, içe kapanmacı, göçmen karşıtı, cinsiyetçi, güvenlikçi, ayrımcı politikalar; küresel dünyada faşizan siyasal eğilimleri güçlendirdi, toplumsal sosyal kutuplaşmayı ve saldırganlığı artırdı.

Kongre işgaline ABD içinden veya Batı dünyasından gösterilen tepkiler, geliştirilen tutumlar, bu gerçekliği gören ve kavrayan bir noktada değil. Trump’ın beklenmedik, şok dalgası sonrası yargılanma korkusuyla geri atmış olması, ABD’de açığa vuran sistem krizinin kökten aşılmasına imkân verecek nitelikte değil.


Esas mesele Trumpçılık ne olacak

Trumpçı faşizan siyasal eğilimin normalize edilerek meşrulaştırılması politikalarına son verilip verilmeyeceği, esas sorunu oluşturuyor. Trump’ın bundan sonra ne yapacağından daha çok, kendini açığa vuran bu faşizan eğilime karşı izlenecek politika önem arz ediyor. Amerikan Federal Soruşturma Bürosu-FBI’ın, Kongre işgalcilerini avlaması, ortadaki “pisliği” temizlemeye yetmeyecektir.

Bugün Trump püskürtülmüş olabilir, ancak faşizan sağ radikalizmi yaygınlaştıran toplumsal gerçeklik, yeni Trump’lar ortaya çıkaracaktır. Reorganizasyon çözüm olmayacaktır. Amerika’nın liberal demokrasisi, milli birlik politikaları ile onarılabilir. Ama ne ABD ne de dünya, gelişen bu faşizan dalganın yarattığı siyasal, sosyal, toplumsal tahribatı kalıcı olarak iyileştiremez.

Toplumsal gerçekleri halının altına süpürmeden, “nerede hata yaptık” diye sorgulamak, yeni başlangıçlar için ilk adım olabilir.

Güçlü kurumlara sahip olduğu düşünülen ABD’de, “normları” kolaylıkla ayaklar altına alındığı ve yıpratıldığı görüldü.

Şiddetin, ayrımcılığın, ırkçılığın, cinsiyetçiliğin bulaşıcı olduğu, bunlara karşı tereddütsüz mücadelenin toplumları sağlıklı, kurumları güvenli kıldığı öğrenilmiş oldu. Bu faşizan salgına karşı küresel mücadelenin gerekliliği ortadadır. Eşitsizliğe yol açanların, demokrasinin en temel kurallarını ve insanların var oluş haklarını tehdit ettikleri, gizlenemeyecek bir gerçektir.

ABD demokrasisinin yeniden “ihya edilmesi”,  kalelerinin Biden yönetimince zaptı, sorunların çözümü olmayacaktır. Başka bir dünya mücadelesi; eşit, adil, demokratik ve özgür bir yaşam demektir.

Boğaziçi Öğrencilerini anlayamayanlar, kayyım atamanın ne anlama geldiğini kavrayamayanlar, ayrımcılıktan, cinsiyetçilikten, ırkçılıktan, göçmen düşmanlığından arınamamışlar; yeni bir ülke ve yaşam inşa edemez.

Boğaziçi öğrencilerinin direnişlerini veya bütün muhalifleri sürekli teröristlikle suçlayanlar, Trump ile aynı yoldan yürüdükleri gerçeğiyle yüzleşmeliler. Amasız, fakatsız, insancıl hukuk ve haklar temelinde, her alanda herkes için tam demokrasi,  özgürlük,  ve gerçek eşitlik ekseninde bir muhalefet hareketini geliştirmek gerek.

Yorumlar (0)
4
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Sosyal medya da verilerimizi zaten izinsiz kullanılıyor, şimdi de yasal zeminde kullanmak istiyorlar.. Sizce çözüm?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 17 35
2. Fenerbahçe 17 35
3. Galatasaray 17 33
4. Gaziantep FK 17 31
5. Alanyaspor 18 30
6. Hatayspor 17 28
7. Trabzonspor 17 26
8. Karagümrük 17 24
9. Antalyaspor 18 24
10. Konyaspor 17 22
11. Sivasspor 17 22
12. Başakşehir 17 22
13. Kasımpaşa 17 22
14. Malatyaspor 17 21
15. Rizespor 17 21
16. Göztepe 17 19
17. Gençlerbirliği 17 19
18. Kayserispor 17 16
19. Ankaragücü 17 15
20. Denizlispor 17 14
21. Erzurumspor 18 13
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 17 36
2. Liverpool 17 33
3. Man City 16 32
4. Leicester City 17 32
5. Everton 17 32
6. Tottenham 17 30
7. Southampton 17 29
8. Aston Villa 15 26
9. Chelsea 17 26
10. West Ham 17 26
11. Arsenal 18 24
12. Leeds United 17 23
13. Crystal Palace 18 23
14. Wolverhampton 18 22
15. Newcastle 17 19
16. Burnley 16 16
17. Brighton 18 14
18. Fulham 16 12
19. West Bromwich 17 8
20. Sheffield United 18 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12
Günün Karikatürü Tümü